وزنِ مفعول مفاعیلن مفعول مفاعیلن (هزج مثمن اخرب) میں رومی کی کتاب دیوان شمس

غزل شمارهٔ 1455–ای خواجه سلام علیک من عزم سفر دارم

غزل شمارهٔ 1456–توبه نکنم هرگز زین جرم که من دارم

غزل شمارهٔ 1457–من خفته وشم اما بس آگه و بیدارم

غزل شمارهٔ 1458–یک لحظه و یک ساعت دست از تو نمی‌دارم

Not for one single moment do I let hold of you, for you are my whole concern, you are my whole affair.

غزل شمارهٔ 1459–تا عاشق آن یارم بی‌کارم و بر کارم

غزل شمارهٔ 1460–بشکسته سر خلقی سر بسته که رنجورم

غزل شمارهٔ 1461–پایی به میان درنه تا عیش ز سر گیرم

غزل شمارهٔ 1462–صورتگر نقاشم هر لحظه بتی سازم

I am a painter, a picture-maker, every moment I fashion an idol, then before you I melt away all the idols,

غزل شمارهٔ 1463–شاگرد تو می باشم گر کودن و کژپوزم

I am your disciple, for all that I am stupid and twisted of mouth, so that I may learn one smile from your smiling lip.

غزل شمارهٔ 1464–سر برمزن از هستی تا راه نگردد گم

غزل شمارهٔ 1465–ای کرده تو مهمانم در پیش درآ جانم

غزل شمارهٔ 1466–در عشق سلیمانی من همدم مرغانم

غزل شمارهٔ 1467–این شکل که من دارم ای خواجه که را مانم

غزل شمارهٔ 1468–امروز خوشم با تو، جان تو و فردا هم

غزل شمارهٔ 1469–بیخود شده‌ام لیکن بیخودتر از این خواهم

غزل شمارهٔ 1470–جانم به فدا بادا آن را که نمی‌گویم

غزل شمارهٔ 1471–مخمورم پرخواره اندازه نمی‌دانم

غزل شمارهٔ 1861–ای قاعده مستان در همدگر افتادن

It is the rule with drunkards to fall upon one another, to fight and squabble and make tumult.

غزل شمارهٔ 1862–چون چنگ شدم جانا آن چنگ تو دروا کن

غزل شمارهٔ 1863–ای سنجق نصرالله وی مشعله یاسین

غزل شمارهٔ 1864–در پرده دل بنگر صد دختر آبستان

غزل شمارهٔ 1865–ای سرو و گل بستان بنگر به تهی دستان

غزل شمارهٔ 1866–ای کار من از تو زر ای سیمبر مستان

غزل شمارهٔ 1867–ای جانک من چونی یک بوسه به چند ای جان

غزل شمارهٔ 1868–دروازه هستی را جز ذوق مدان ای جان

غزل شمارهٔ 1869–رو مذهب عاشق را برعکس روش‌ها دان

Go, know that the code of lovers is opposite to all other ways, for from the Beloved lies are better than truth and beneficence.

غزل شمارهٔ 1870–ای نفس چو سگ آخر تا چند زنی دندان

غزل شمارهٔ 1871–دو چیز نخواهد بد در هر دو جهان می دان

غزل شمارهٔ 1872–ای در غم بیهوده رو کم ترکوا برخوان

غزل شمارهٔ 1873–دانی که کجا جویی ما را به گه جستن

غزل شمارهٔ 1874–از آتش روی خود اندر دلم آتش زن

غزل شمارهٔ 1875–ای یار مقامردل پیش آ و دمی کم زن

غزل شمارهٔ 1876–بی جا شو در وحدت در عین فنا جا کن

Become placeless in the Unity, make your place in the essence of annihilation; every head which possesses duality put on a Christian neck.

غزل شمارهٔ 1877–ای دل چو نمی‌گردد در شرح زبان من

غزل شمارهٔ 1878–من گوش کشان گشتم از لیلی و از مجنون

غزل شمارهٔ 1879–آرایش باغ آمد این روی چه روی است این

غزل شمارهٔ 1880–در زیر نقاب شب این زنگیکان را بین

غزل شمارهٔ 1881–از چشمه جان ره شد در خانه هر مسکین

غزل شمارهٔ 1882–آن کس که تو را بیند وانگه نظرش بر تن

غزل شمارهٔ 1883–بی او نتوان رفتن بی‌او نتوان گفتن

غزل شمارهٔ 1884–آن ساعد سیمین را در گردن ما افکن

غزل شمارهٔ 1885–ای سرده صد سودا دستار چنین می کن

غزل شمارهٔ 1886–نی نی به از این باید با دوست وفا کردن

غزل شمارهٔ 2170–هر شش جهتم ای جان منقوش جمال تو

All my six directions, Beloved, are graven with your beauty, you shine in the mirror, since it has been polished by you.

غزل شمارهٔ 2171–گشته‌ست طپان جانم ای جان و جهان برگو

غزل شمارهٔ 2172–هم آگه و هم ناگه مهمان من آمد او

Both aware and untimely he came as my guest; my heart said, “Who has come?” My soul said, “The moonfaced moon.”

غزل شمارهٔ 2173–چنگ خردم بگسل تاری من و تاری تو

غزل شمارهٔ 2174–ای یار قلندردل دلتنگ چرایی تو

غزل شمارهٔ 2175–در خشکی ما بنگر وآن پرده تر برگو

غزل شمارهٔ 2264–بوسیسی افندیمو هم محسن و هم مه رو