وزنِ مفعول مفاعیلن مفعول مفاعیلن (هزج مثمن اخرب) میں رومی کی کتاب دیوان شمس

غزل شمارهٔ 73–آمد بت میخانه تا خانه برد ما را

غزل شمارهٔ 74–گر زان که نه‌ای طالب جوینده شوی با ما

غزل شمارهٔ 75–ای خواجه نمی‌بینی این روز قیامت را ؟

غزل شمارهٔ 76–آخر بشنید آن مه آه سحر ما را

غزل شمارهٔ 77–آب حیوان باید مر روح فزایی را

غزل شمارهٔ 78–ساقی ز شراب حق پر دار شرابی را

غزل شمارهٔ 79–ای خواجه نمی‌بینی این روز قیامت را

غزل شمارهٔ 80–امروز گزافی ده آن باده نابی را

Today give in full measure that pure wine; strike in utter confusion this hasty wheel of heaven.

غزل شمارهٔ 81–ای ساقی جان پر کن آن ساغر پیشین را

غزل شمارهٔ 82–معشوقه به سامان شد تا باد چنین بادا

غزل شمارهٔ 83–ای یار قمرسیما ای مطرب شکرخا

غزل شمارهٔ 84–چون گل همه تن خندم نه از راه دهان تنها

Like the rose I am laughing with all my body, not only with my mouth, because I am without myself, alone with the king of the world.

غزل شمارهٔ 85–از بهر خدا بنگر در رویِ چو زر جانا

غزل شمارهٔ 86–ای گشته ز تو خندان بستان و گل رعنا

غزل شمارهٔ 87–جانا سر تو یارا مگذار چنین ما را

غزل شمارهٔ 88–شاد آمدی ای مه‌رو ای شادیِ جان شاد آ

غزل شمارهٔ 89–یک پند ز من بشنو خواهی نشوی رسوا

غزل شمارهٔ 90–ای شاد که ما هستیم اندر غم تو جانا

غزل شمارهٔ 91–در آب فکن ساقی بط زاده آبی را

غزل شمارهٔ 267–قد اشرقت الدنیا من نور حمیانا

غزل شمارهٔ 290–بی یار مهل ما را بی‌یار مخسب امشب

غزل شمارهٔ 291–ای خواب! به جان تو! زحمت بِبَری امشب

غزل شمارهٔ 292–زان شاهد شکرلب زان ساقی خوش‌مذهب

غزل شمارهٔ 293–مهمان توام ای جان زنهار مخسب امشب

غزل شمارهٔ 326–حالت ده و حیرت ده ای مبدع بی‌حالت

غزل شمارهٔ 327–از دفتر عمر ما یکتا ورقی مانده‌ست

غزل شمارهٔ 328–بادست مرا زان سر اندر سر و در سبلت

غزل شمارهٔ 594–امروز جمال تو سیمای دگر دارد

Today your beauty has another lineament, today your delectable lip has another sweetmeat;

غزل شمارهٔ 595–آن را که درون دل عشق و طلبی باشد

غزل شمارهٔ 596–آن مه که ز پیدایی در چشم نمی‌آید

غزل شمارهٔ 597–امروز جمال تو بر دیده مبارک باد

غزل شمارهٔ 598–یارانِ سحر خیزان تا صبح که دریابد؟

Morn-arising friends, who is there that discovers the dawn, who discovers us dancing in confusion like atoms?

غزل شمارهٔ 599–امشب عجبست ای جان گر خواب رهی یابد

غزل شمارهٔ 600–جامم بشکست ای جان پهلوش خلل دارد

غزل شمارهٔ 601–آن عشق که از پاکی از روح حشم دارد

غزل شمارهٔ 602–آن کس که تو را دارد از عیش چه کم دارد

غزل شمارهٔ 603–گویند به بَلاساغون، تُرکی دو کمان دارد

غزل شمارهٔ 604–هرک آتش من دارد او خرقه ز من دارد

غزل شمارهٔ 605–ای دوست شکر خوشتر یا آنک شکر سازد

Friend, is sugar sweeter or He who makes the sugar? Friend, is the moon fairer or He who makes the moon?

غزل شمارهٔ 606–با تلخی معزولی میری بنمی ارزد

غزل شمارهٔ 607–ای دل به غمش ده جان یعنی بنمی ارزد

غزل شمارهٔ 608–ایمان بر کفر تو ای شاه چه کس باشد

غزل شمارهٔ 609–در خانهٔ غم بودن، از همّت دون باشد

غزل شمارهٔ 610–نان پاره ز من بستان جان پاره نخواهد شد

غزل شمارهٔ 611–ای خفته شب تیره هنگام دعا آمد

غزل شمارهٔ 612–بگذشت مه روزه عید آمد و عید آمد

غزل شمارهٔ 613–ای خواجه بازرگان از مصر شکر آمد

غزل شمارهٔ 614–آن بنده آواره بازآمد و بازآمد

That wandering slave has returned, returned; he has come before You burning and melting like a candle.

غزل شمارهٔ 615–خواب از پی آن آید تا عقل تو بستاند

غزل شمارهٔ 616–چونی و چه باشد چون تا قدر تو را داند