صفحۂ اولشعراءلغاتاوزاناصنافمترجمینصداکارہمارے بارے میںرابطہ
زندہ رود
زندہ رود

زندہ رود: فارسی شاعری کا ایک جاوداں دریا

زندہ رود فارسی شاعری کو اردو اور انگریزی تراجم، آڈیو اور ویڈیو کے ساتھ ایک پرسکون اور مستقل مطالعہ گاہ میں پیش کرنے کی کوشش ہے۔

مزید جانیں ←
YouTubeFacebookInstagramTikTok

مرکزی راستے

صفحۂ اولتلاشہمارے بارے میںرابطہ

مزید مطالعہ

شعراءاوزاناصنافصداکارانمترجمین

لغات

لغاتزندہ رود فارسی لغتزندہ رود عربی لغت

ہر ماہ نئی نظمیں · جاری منصوبہ

© 2026 زندہ رود

  1. امیرخسرو دهلوی
  2. »دیوان اشعار
  3. »غزلیات
  4. »غزل شمارهٔ 1225

غزل شمارهٔ 1225

شاعر: امیرخسرو دهلوی

وزن: مفاعیلن مفاعیلن فعولن (هزج مسدس محذوف یا وزن دوبیتی)

قافیہ: ل

ہم وزن و قافیہ نظمیں: 10

صنف: غزل

Toggle stanza 1
1

مسلمانان برفت از دست من دل

چو دیدم آنچنان شکل و شمایل

2

جهانی را بدین شکل و شمایل

همی بینم چو خود امروز مایل

3

زهی صانع خدا کز لطف بنگاشت

از این سان صورتی از آب و از گل

4

نباشد چون جمالت مجلس افروز

اگر خورشید بنشیند به محفل

5

دلم منزل به زلفت کرد، گویی

نخواهد رفت ازین فرخنده منزل

6

تنم کز خاک گردد نقش مهرت

ز نعش جان نخواهد گشت زایل

7

ملامت می کنند اصحاب ما را

ز درد ما مگر هستند غافل

8

ندارم طاقت درد فراقت

فراق دوستان کاری ست مشکل

9

درین ره، خسروا، دیوانه می باش

نمی باید شنیدن پند عاقل

◆

اگلی / پچھلی نظم

پچھلی نظم

زهی زلفت شکسته نرخ سنبل

گلستان رخت خندیده بر گل

امیرخسرو دهلوی»دیوان اشعار»غزلیات»غزل شمارهٔ 1224

اگلی نظم

خیز که جلوه می کند چهره دلگشای گل

عالم بیخودی خوش است خاصه که در هوای گل

امیرخسرو دهلوی»دیوان اشعار»غزلیات»غزل شمارهٔ 1226

زمین

ہم وزن و قافیہ نظمیں

اتتنی من لدی نجم الافاضل

صحیفة احتوت کل الفضائل

جامی»دیوان اشعار»قصاید»شمارهٔ 21

برون آی از نقاب غنچه ای گل

که از شوق جمالت سوخت بلبل

جامی»دیوان اشعار»غزلیات»غزل شمارهٔ 558

شتربانا مبند امروز محمل

مرا باری چنین مپسند بر دل

جامی»دیوان اشعار»غزلیات»غزل شمارهٔ 563

چه نیکو گفت ابراهیم ادهم

چو ترک مُلک و دولت کرد و خاتم

سعدی»مواعظ»مثنویات»شمارهٔ 6

یکی را از بزرگان بادی مخالف در شکم پیچیدن گرفت و طاقتِ ضبطِ آن نداشت و بی اختیار از او صادر شد. گفت ای دوستان! مرا در آنچه کردم اختیاری نبود و بَزَهی بر من ننوشتند و راحتی به وجودِ من رسید. شما هم به کَرَم معذور دارید.

شکم زندانِ باد است ای خردمند

سعدی»گلستان»باب دوم در اخلاق درویشان»حکایت شمارهٔ 30

چه خواهد اهل معنی زان عبارت

که سوی چشم و لب دارد اشارت

شیخ محمود شبستری»گلشن راز»بخش 49 - سوال از معانی اصطلاحات شاعرانهٔ عارفان

مبند ای دل، بجز در یار خود دل

امید از هر که داری جمله بگسل

عراقی»دیوان اشعار»غزلیات»غزل شمارهٔ 153

پدر بگشاد مُهر از حقّهٔ لعل

دُر افشان گشت و کرد این قصّه را نقل

عطار»الهی نامه»بخش هجدهم»جواب پدر

«الا یا خیمگی خیمه فروهل

که پیشاهنگ بیرون شد ز منزل»

علامہ اقبال»ارمغان حجاز»حضور رسالت»بخش 1 - الا یا خیمگی خیمه فروهل

زهی زلفت شکسته نرخ سنبل

گلستان رخت خندیده بر گل

امیرخسرو دهلوی»دیوان اشعار»غزلیات»غزل شمارهٔ 1224

ماخذ

فارسی متن کا ماخذ: گنجور