Since it has become certain to my heart that you are the soul of the soul of the soul, open the door of grace, for you are the stay of a hundred worlds.
When separation has become rebellious, you sweetly smite its neck in retribution for your lovers, for you are the sword of the age.
When union has become lean, nourish it with the goblet; everything before you attains nourishment gratis.
Your sun has at last entered Aries in felicity, for the ancient world discovers from you the glow of youth.
What concerts are in the soul, what flagons pouring, which are reaching the ear from that tambourine and harp and songs!
How full is this rose bower with the song of the nightingale, so that from the riotous shouts of the drunkards you cannot tell wine from bowl.
All the branches are in flower, the kings have seized the cup; all have departed out of themselves through the heavenly wine.
Convey my soul’s greetings to those kings, but you will not find anyone sober to convey my greetings to them.
The gnat has quaffed wine and lost its head and beard [feather], and annihilated Nimrod with a dagger.
If the wine does this to a gnat, say, what will it do to an elephant? What shall I do? The wine of placeless land cannot be described.
From his life-granting wine the dog of the cave is his lionseizer which does nothing but act the shepherd around the cavern of the drunkards.
If a dog has become so beside itself, consider what the raging lion, when it is faithful, discovers from the wine of those vessels.
Tabriz has become an East through the rising of Shams alD¯ın, for sparks reach the stars of spiritual truths from him.
زمین
بسم از جمال ساقی و شراب ارغوانی
که به یار تشنه ام من، نه به آب زندگانی
امیرخسرو دهلویدیوان اشعارغزلیاتغزل شمارهٔ 1845
نفسی که با نگاری گذرد به شادمانی
مفروش لذتش را به حیات جاودانی
امیرخسرو دهلویدیوان اشعارغزلیاتغزل شمارهٔ 1846
نه طریق دوستان است و نه شرط مهربانی
که به دوستان یک دل سر دست برفشانی
سعدیدیوان اشعارغزلیاتغزل شمارهٔ 617
ز سگان کویت ای جان که دهد مرا نشانی
که ندیدم از تو بوئی و گذشت زندگانی
عطاردیوان اشعارغزلیاتغزل شمارهٔ 810
ز هنر به خود نگنجم به خم می مغانی
بدرد لباس بر تن چو بجو شدم معانی
نظیری نیشابوریدیوان اشعارقصایدشمارهٔ 43 - این قصیده در ایام عزیمت مکه معظمه و وداع دوستان در نعت همان مقام علیه متبرکه مذیل به مدح ابوالفتح بهادر عبدالرحیم خان گفته شده
هله پاسبان منزل تو چگونه پاسبانی
که ببرد رخت ما را همه دزد شب نهانی
رومیدیوان شمسغزلیاتغزل شمارهٔ 2830
چو نماز شام هر کس بنهد چراغ و خوانی
منم و خیال یاری غم و نوحه و فغانی
رومیدیوان شمسغزلیاتغزل شمارهٔ 2831
ز گزاف ریز باده که تو شاه ساقیانی
تو نهای ز جنس خلقان تو ز خلق آسمانی
رومیدیوان شمسغزلیاتغزل شمارهٔ 2835
تو کیی در این ضمیرم که فزونتر از جهانی
تو که نکته جهانی ز چه نکته میجهانی
رومیدیوان شمسغزلیاتغزل شمارهٔ 2844
