صفحۂ اولشعراءلغاتاوزاناصنافمترجمینصداکارہمارے بارے میںرابطہ
زندہ رود
زندہ رود

زندہ رود: فارسی شاعری کا ایک جاوداں دریا

زندہ رود فارسی شاعری کو اردو اور انگریزی تراجم، آڈیو اور ویڈیو کے ساتھ ایک پرسکون اور مستقل مطالعہ گاہ میں پیش کرنے کی کوشش ہے۔

مزید جانیں ←
YouTubeFacebookInstagramTikTok

مرکزی راستے

صفحۂ اولتلاشہمارے بارے میںرابطہ

مزید مطالعہ

شعراءاوزاناصنافصداکارانمترجمین

لغات

لغاتزندہ رود فارسی لغتزندہ رود عربی لغت

ہر ماہ نئی نظمیں · جاری منصوبہ

© 2026 زندہ رود

  1. نظیری نیشابوری
  2. »دیوان اشعار
  3. »قصاید
  4. »شمارهٔ 39 - این قصیده در تعریف چهره ابوالمنصور جهانگیر پادشاه گفته شده

شمارهٔ 39 - این قصیده در تعریف چهره ابوالمنصور جهانگیر پادشاه گفته شده

شاعر: نظیری نیشابوری

وزن: مفعول فاعلات مفاعیل فاعلن (مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف)

قافیہ: ه

ہم وزن و قافیہ نظمیں: 3

صنف: قصیده

Toggle stanza 1
1

روشن شود ز فر شهنشاه بارگاه

با آفتاب چهره بدل کرده پادشاه

2

عالم ز تاب چهره خسرو منورست

قرص قمر مجو ازو نور خور مخواه

3

دستار بی کلاه به سر زان نهد ملک

تا کج به عهد او نرود گوشه کلاه

4

گویند خلق مشتری آید ز آسمان

پیچد سحر عمامه زرین به فرق شاه

5

نی نی طلای دست فشار آورد حکیم

خسرو کند ترنج زرش بر فرازگاه

6

سیاره و ثوابت این کارخانه را

دانی ز وقت شام هنر چیست تا پگاه؟

7

خیط الشعاع تاب دهند و به هم تنند

تا صبح تار و پود برندش به کارگاه

8

چون صبح موج آب زرش را نظر کند

دوش و بغل ز شوق گشاید پی شناه

9

بر هر زمین که عطر نسیمش گذر کند

خوش بوی تر ز سنبل و نسرین دمد گیاه

10

دستار زرنگار شه ز جعد سنبلش

شد رشگ مهچه علم و پرچم سیاه

11

غمگین به خاطر ار گذراند خیالشان

یابد شمیم عنبر و گل از نسیم آه

12

بادام فارس و روغن گل های هندبو

دارند بهر همدمی عطرشان نگاه

13

ظاهر کنم که شبه گل آفتاب نیست

سنجیده کن به طره دستار شه نگاه

14

می خواست تا گل از سر خود بر سرش زند

از کار ماند پنجه خور در میان راه

15

وصفش بس این که از دو جهان برفراختست

سر در پناه سایه او شاه دین پناه

16

بحر سلیم شاه جهانگیر نور دین

اکلیل ملک، فرق دول، سایه اله

17

آن را که او به سر کله سروری نهد

از بار آسمان نشود قامتش دو تاه

18

کاود اگر کسی شکن عقد چهره اش

بیش آید از خزینه قارون به مال و جاه

19

دیدم فراز چیره خسرو مثال او

پنداشتم که دیده احول دو دیده ماه

20

معلوم شد که چیره مکرر نموده است

تا اهل شرک را به درد آرد ز اشتباه

21

آویخته ز جبهه احباب عکس خویش

تا جز به سوی او نبود سجده جباه

22

سرمایه ایالت تسخیر عالمست

آن را که شه به سرنهد این چیره سیاه

23

بیند اگر به هم شده تحریر مصرعی

امید هست شه ننهد بر کسی گناه

24

لرزان ز بیم کرده رقم شمس اعظم است

بر حاشیه به آب طلا عبده فداه

25

خوش آن که محو چیره شاه جهان شود

گردد به گرد سر چو نظیریش هر پگاه

26

تاکس به روز زهره و پروین ندیده است

بر سقف زرد نرگسه و سبز بارگاه

27

باشی درین حدیقه رنگین بنای و نوش

پروین ز فرق و سنبل و نسرین به روی گاه

◆

اگلی / پچھلی نظم

پچھلی نظم

بدر ناهید بزم کیوان جاه

خان فیروز جنگ عبدالاه

نظیری نیشابوری»دیوان اشعار»قصاید»شمارهٔ 38 - در صفت بنای خانه ممدوح

اگلی نظم

کس به مشهد پروانه ام نماید راه

که خون بمسل من نیست زیب این درگاه

نظیری نیشابوری»دیوان اشعار»قصاید»شمارهٔ 40 - این قصیده در راه مکه معظمه بعد از غارت سارقان مذیل به مدح نواب محمد عزیز اعظم خان منظوم شده

زمین

ہم وزن و قافیہ نظمیں

سبحان من تحیر فی ذاته سواه

فهم خرد به کنه کمالش نبرده راه

جامی»دیوان اشعار»سایر اشعار»شمارهٔ 1 - فی توحید الباری عز اسمه

طوبی لبقعه خضعت عندها الجباه

خاکش سران دین و دول راست سجده گاه

جامی»دیوان اشعار»قصاید»شمارهٔ 16

فصل بهار شد بگشا چشم انتباه

در خط سبزه و ورق لاله کن نگاه

جامی»دیوان اشعار»غزلیات»غزل شمارهٔ 414

ماخذ

فارسی متن کا ماخذ: گنجور