صفحۂ اولشعراءلغاتاوزاناصنافمترجمینصداکارہمارے بارے میںرابطہ
زندہ رود
زندہ رود

زندہ رود: فارسی شاعری کا ایک جاوداں دریا

زندہ رود فارسی شاعری کو اردو اور انگریزی تراجم، آڈیو اور ویڈیو کے ساتھ ایک پرسکون اور مستقل مطالعہ گاہ میں پیش کرنے کی کوشش ہے۔

مزید جانیں ←
YouTubeFacebookInstagramTikTok

مرکزی راستے

صفحۂ اولتلاشہمارے بارے میںرابطہ

مزید مطالعہ

شعراءاوزاناصنافصداکارانمترجمین

لغات

لغاتزندہ رود فارسی لغتزندہ رود عربی لغت

ہر ماہ نئی نظمیں · جاری منصوبہ

© 2026 زندہ رود

  1. بیدل دهلوی
  2. »غزلیات
  3. »غزل شمارهٔ 1695

غزل شمارهٔ 1695

شاعر: بیدل دهلوی

وزن: مفاعلن فعلاتن مفاعلن فعلن (مجتث مثمن مخبون محذوف)

قافیہ: یر

ہم وزن و قافیہ نظمیں: 6

صنف: غزل

Toggle stanza 1
1

به صفحه‌ای‌ که حدیث جنون‌ کنم تحریر

ز سطر، ناله تراود چو شیون از زنجیر

2

چه ممکن است در این انجمن نهان ماند

سیاه‌بختی عاشق چو مو به‌ کاسهٔ شیر

3

خرابهٔ دل محزون بینوایان را

به جز غبار تمنا که می‌کند تعمیر

4

بهار هستی اگر این بود خوشا رنگی

که صرف‌ کرد سپهرش به پردهٔ تصویر

5

ز دست اهل عدم هرچه آید اعجاز است

به خدمتم نپذیرند اگرکنم تقصیر

6

شرارکاغذم از آه من‌ حذر مکنید

که هم به خود زنم آتش اگرکنم تاثیر

7

گرفتم اینکه در این دشت بی‌نشان مقصد

به منزلی نرسیدی سراغ آبله‌ گیر

8

سواد نسخهٔ ما سخت مبهم افتاده‌ست

خیال حیرت آیینه می‌کند تحریر

9

نگشت سعی امل سد راه وحشت عمر

به پای شعله نشد موج خار و خس زنجیر

10

زمین طینت ما نیست‌ کینه‌خیز نفاق

به آب‌، آتش یاقوت‌ کرده‌اند خمیر

11

به خود ستم مکن ای ظالم حسد بنیاد

که هست یکسر پیکان همیشه در دل تیر

12

حذر ز زمزمهٔ عندلیب ما بیدل

که اخگرست به منقار ما چوآتشگیر

◆

اگلی / پچھلی نظم

پچھلی نظم

حکم دل دارد ز همواری سر و روی‌ گهر

جز به روی خود نغلتیده‌ست پهلوی‌گهر

بیدل دهلوی»غزلیات»غزل شمارهٔ 1694

اگلی نظم

زهی ز روی تو آیینه آفتاب میر

نگه به سیر جبین تو موج ساغر شیر

بیدل دهلوی»غزلیات»غزل شمارهٔ 1696

زمین

ہم وزن و قافیہ نظمیں

نصیحتی کُنَمَت بشنو و بهانه مَگیر

هر آنچه ناصِحِ مُشْفِق بگویَدَت بپذیر

حافظ»غزلیات»غزل شمارهٔ 256

همی بکشتی تا در عدو نماند شجاع

همی بدادی تا در ولی نماند فقیر

رودکی»قصاید و قطعات»شمارهٔ 65

چو رو به برج شرف کرد آفتاب منیر

دمید فاتحه فتح بر حصار اسیر

نظیری نیشابوری»دیوان اشعار»قصاید»شمارهٔ 21 - ایضا این قصیده در مدح ابوالمظفر جلال الدین هنگام فتح قلعه اسیر گفته شده

زهی ز روی تو آیینه آفتاب میر

نگه به سیر جبین تو موج ساغر شیر

بیدل دهلوی»غزلیات»غزل شمارهٔ 1696

غبار فرصت از این خاکدان وهم مگیر

که پیرگشت سحرتا دهن‌گشود به شیر

بیدل دهلوی»غزلیات»غزل شمارهٔ 1697

نه غنچه عافیت افسون‌، نه‌ گل بقا تأثیر

جهان رنگ‌، شکست ‌که می‌کند تعمیر

بیدل دهلوی»غزلیات»غزل شمارهٔ 1698

ماخذ

فارسی متن کا ماخذ: گنجور