حکمت شمارهٔ 17

دلا منشین درین ویرانه چون چغد

سوی مرغان قدسی آشیان پر

قدت سرویست جانا سایه پرور

به صد دل در هوای او صنوبر

زهی نور تو از هر ذره ظاهر

کمال وحدت ذات تو قاهر

ز رشک قدت ای سرو سمنبر

به صد پاره دلی دارد صنوبر

به خونم گر کشی تیغ ای ستمگر

نخواهد شد تمنای تو از سر

کند گل چون رخت خود را تصور

ازان دارد ز گل غنچه دلی پر

در این سرما و باران یار خوشتر

نگار اندر کنار و عشق در سر

الا تا ننگری در روی نیکو

که آن جسمست و جانش خوی نیکو

جوان سخت رو در راه باید

که با پیران بی‌قوّت بپاید

جوهر اگر در خلاب افتد، همچنان نفیس است و غبار اگر به فلک رسد، همان خسیس. استعداد بی تربیت دریغ است و، تربیت نامستعد ضایع. خاکستر نسبی عالی دارد که آتش جوهر علویست ولیکن چون به نفس خود هنری ندارد، با خاک برابر است و قیمت شَکَر نه از نی است ، که آن خود خاصیت وی است.

چو کنعان را طبیعت بی هنر بُود