صفحۂ اولشعرازمرہ جاتلغاتمزید مطالعہہمارے بارے میںرابطہ
زندہ رود
زندہ رود

زندہ رود: فارسی شاعری کا ایک جاوداں دریا

زندہ رود فارسی شاعری کو اردو اور انگریزی تراجم، آڈیو اور ویڈیو کے ساتھ ایک پرسکون اور مستقل مطالعہ گاہ میں پیش کرنے کی کوشش ہے۔

مزید جانیں ←
YouTubeFacebookInstagramTikTok

مرکزی راستے

صفحۂ اولشعراتلاشہمارے بارے میںرابطہ

مزید مطالعہ

اوزاناصنافصداکارانمترجمینزندہ رود اور گنجور

لغات

لغاتزندہ رود فارسی لغتزندہ رود عربی لغت

ہر ماہ نئی نظمیں · جاری منصوبہ

© 2026 زندہ رود

  1. جامی
  2. »هفت اورنگ
  3. »سلسلةالذهب
  4. »دفتر سوم
  5. »بخش 42 - گفتار در احتیاج به طبیب که حفظ صحت به رأی وی منوط است و معالجه مرض به تدبیر وی مشروط

بخش 42 - گفتار در احتیاج به طبیب که حفظ صحت به رأی وی منوط است و معالجه مرض به تدبیر وی مشروط

شاعر: جامی

وزن: فعلاتن مفاعلن فعلن (خفیف مسدس مخبون)

صنف: مثنوی

Toggle stanza 1
11

دل بود اوستاد کارگزار

تن به دستش نهاده آلت کار

22

کارش از بهر راحت دو سرای

یاری خلق و بندگی خدای

33

شغل استاد را به هر حالت

شرط باشد درستی آلت

44

اول آلت درست می باید

تا ازو کارها درست آید

55

تا قلم را نخست دست دبیر

نتراشد به گزلک تدبیر

66

نرود بر مراد دل قلمش

خوش نیاید به چشم کس رقمش

77

تا نه گزلک ز صنعت سکاک

شود از کندی و درشتی پاک

88

کی قلم را توان تراشیدن

روی دفتر به آن خراشیدن

99

همچنین تن که آلت دل توست

کارهای دلت به اوست درست

1010

حارسی بایدش دقیقه شناس

کش ز آفات دهر دارد پاس

1111

حفظ صحت کند به زور آغاز

صحت رفته را بیارد باز

1212

در مزاجت گر اختلال افتد

منحرف گشته ز اعتدال افتد

1313

کند از یاوری علم و عمل

انحرافش به اعتدال بدل

1414

کیست حارس طبیب روشن رای

سوده در راه کسب حکمت پای

1515

برده در علم محنت تحصیل

کرده آن را ز آزمون تکمیل

1616

مقبلی مشفقی نکوکاری

خاطری زو ندیده آزاری

1717

با همه بذله گوی و خندان روی

با همه مهربان و نیکو خوی

1818

نه در ابروش چین ز سنگدلی

نه گره بر جبین ز تنگدلی

1919

طلعت او شفای بیماران

خنده اش راحت جگر خواران

2020

مترقب لقای یزدان را

مترصد رضای رضوان را

2121

دست او در سبب چو اهل حجاب

دل او با مسبب الاسباب

◆

اگلی / پچھلی نظم

پچھلی نظم

بود در دولت نظام الملک

آن فلک بحر فضل او را فلک

جامی»هفت اورنگ»دفتر سوم»بخش 41 - حکایت نظام الملک و منجم موصلی

اگلی نظم

شافعی آن امام مطلبی

گفتی این نکته با ذکی و غبی

جامی»هفت اورنگ»دفتر سوم»بخش 43 - امام شافعی رضی الله عنه فرموده است که می بایستی طبیب اسلامیان دانایان پارسا بودی نه یهود و ترسا

◆

ماخذ

فارسی متن کا ماخذ: گنجور