صفحۂ اولشعراءلغاتاوزاناصنافمترجمینصداکارہمارے بارے میںرابطہ
زندہ رود
زندہ رود

زندہ رود: فارسی شاعری کا ایک جاوداں دریا

زندہ رود فارسی شاعری کو اردو اور انگریزی تراجم، آڈیو اور ویڈیو کے ساتھ ایک پرسکون اور مستقل مطالعہ گاہ میں پیش کرنے کی کوشش ہے۔

مزید جانیں ←
YouTubeFacebookInstagramTikTok

مرکزی راستے

صفحۂ اولتلاشہمارے بارے میںرابطہ

مزید مطالعہ

شعراءاوزاناصنافصداکارانمترجمین

لغات

لغاتزندہ رود فارسی لغتزندہ رود عربی لغت

ہر ماہ نئی نظمیں · جاری منصوبہ

© 2026 زندہ رود

  1. جامی
  2. »هفت اورنگ
  3. »سلسلةالذهب
  4. »دفتر اول
  5. »بخش 80 - اشارة الی بعض بطون قوله تعالی انا عرضناالأمانة علی السموات و الارض و الجبال فابین ان یحملنها و اشفقن منها و حملهاالانسان انه کان ظلوما جهولا

بخش 80 - اشارة الی بعض بطون قوله تعالی انا عرضناالأمانة علی السموات و الارض و الجبال فابین ان یحملنها و اشفقن منها و حملهاالانسان انه کان ظلوما جهولا

شاعر: جامی

وزن: فعلاتن مفاعلن فعلن (خفیف مسدس مخبون)

صنف: مثنوی

Toggle stanza 1
1

هیچ موجود نیست در عالم

که شناسد حقیقت آدم

2

داند آدم حقیقت همه چیز

عین حق را حقیقت همه نیز

3

بیند آن عین را به چشم عیان

گشت ظاهر به صورت اعیان

4

غیر ازو در جهان نبیند هیچ

آشکار و نهان نبیند هیچ

5

لیکن این دولتی نه آسان است

بلکه خاص خواص انسان است

6

جانب آن اشارتیست نهفت

آن امانت که حضرت حق گفت

7

بر سماوات و ارض و ما فی البین

قد عرضنا الامانت فابین

8

لیس فی الکون کائنا ماکان

کافل حملها سوی الانسان

9

غیر انسان کسش نکرد قبول

زانکه انسان ظلوم بود و جهول

10

ظلم او آنکه هستی خود را

ساخت فانی بقای سرمد را

11

جهل او آنکه هر چه جز حق بود

صورت آن ز لوح دل بزدود

12

نیک ظلمی که عین معدلت است

نغز جهلی که مغز معرفت است

13

ای نکرده دل از علایق صاف

مزن از دانش حقایق لاف

14

زانکه در عالم خدا دانی

جهل علم است و علم نادانی

◆

اگلی / پچھلی نظم

پچھلی نظم

بود جمله شئون حق ز ازل

مندرج در تعین اول

جامی»هفت اورنگ»دفتر اول»بخش 79 - در بیان اندراج و اندماج شئون و اعتبارات فی اول رتب الذات و عدم تمایز ایشان از یکدیگر لا علما و لا عینا و تمایز ایشان فی ثانی رتب الذات علما لا عینا و ظهور ایشان فی مراتب الکون متفرقة مفصلة پس ظهور ایشان در مرتبه انسان کامل مجتمعة وحدانیة کما فی اول رتب الذات و ذلک غایة الغایات و نهایة النهایات

اگلی نظم

حد انسان به مذهب عامه

حیوانیست مستوی القامه

جامی»هفت اورنگ»دفتر اول»بخش 81 - در بیان آنکه مراد به انسان کمل افراد انسان است نه اناسی حیوانی که اولئک کالانعام بل هم اضل در شأن ایشان است

ماخذ

فارسی متن کا ماخذ: گنجور