صفحۂ اولشعرازمرہ جاتلغاتمزید مطالعہہمارے بارے میںرابطہ
زندہ رود
زندہ رود

زندہ رود: فارسی شاعری کا ایک جاوداں دریا

زندہ رود فارسی شاعری کو اردو اور انگریزی تراجم، آڈیو اور ویڈیو کے ساتھ ایک پرسکون اور مستقل مطالعہ گاہ میں پیش کرنے کی کوشش ہے۔

مزید جانیں ←
YouTubeFacebookInstagramTikTok

مرکزی راستے

صفحۂ اولشعراتلاشہمارے بارے میںرابطہ

مزید مطالعہ

اوزاناصنافصداکارانمترجمینزندہ رود اور گنجور

لغات

لغاتزندہ رود فارسی لغتزندہ رود عربی لغت

ہر ماہ نئی نظمیں · جاری منصوبہ

© 2026 زندہ رود

  1. جامی
  2. »هفت اورنگ
  3. »سلسلةالذهب
  4. »دفتر اول
  5. »بخش 129 - جواب دیگر بر سبیل تنزل از سؤال لزوم انقلاب حقایق

بخش 129 - جواب دیگر بر سبیل تنزل از سؤال لزوم انقلاب حقایق

شاعر: جامی

وزن: فعلاتن مفاعلن فعلن (خفیف مسدس مخبون)

صنف: مثنوی

Toggle stanza 1
11

زان سخن گوش کن جواب دگر

که جز این نیست عین فعل و اثر

22

بلکه چون از تکرر اعمال

اثری ماند در دل عمال

33

روز محشر به قدرت قادر

در لباس صور شود ظاهر

44

نیست صورت بعینها معنی

ره ز صورت بسی ست تا معنی

55

آن به این منقلب نگردد لیک

کسوتی باشدش مناسب و نیک

66

ملک خواب را نگر که چه سان

کند اظهار در خیال کسان

77

بهر هر معنیی ز جنس صور

کسوتی بس مناسب و در خور

88

چون شوی حرص و آز را مقهور

موش بینی رفیق خود یا مور

99

چون شود فرج و بطن را مغلوب

از خر و گاو بر تو آید کوب

1010

دید در خواب صاحب خردی

که فم و فرج خلق مهر زدی

1111

خواب خود را به ابن سیرین گفت

ابن سیرین جواب شیرین گفت

1212

گفت ماه صیام قبل الفجر

گفته ای فجر را اذان پی اجر

1313

بانگ بی وقت تو ز اکل و جماع

گشته اهل محله را مناع

1414

از تو آن منع چون مقرر شد

در خیالت چنین مصور شد

1515

همچنین هر صفت ز نقص و کمال

که شود در تو راسخ از افعال

1616

رو نماید به قدرت خالق

در قیامت به صورت لایق

1717

معنی عارضی بود اینجا

صورتی جوهری شود فردا

◆

اگلی / پچھلی نظم

پچھلی نظم

شاه این راه کز سر معنی

بود ادعوا الی الله ش دعوی

جامی»هفت اورنگ»دفتر اول»بخش 128 - اشارة الی معنی قوله تعالی: قل هذه سبیلی ادعوا الی الله علی بصیرة انا و من اتبعنی و سبحان الله و ما انا من المشرکین

اگلی نظم

یاد کن آنکه در شب اسرا

با حبیب خدا خلیل خدا

جامی»هفت اورنگ»دفتر اول»بخش 130 - در بیان آنکه مرویست از حضرت رسالت صلی الله علیه و آله و سلم که گفت لقیت ابراهیم لیلة اسری بی فقال یا محمد اقراء امتک منی السلام و اخبر هم ان الجنة طیبة التربة عذبة الماء و انها قیعان و ان غراسها سبحان الله و الحمدلله و لااله الا الله و الله اکبر، رواه الترمذی

◆

ماخذ

فارسی متن کا ماخذ: گنجور