صفحۂ اولشعراءلغاتاوزاناصنافمترجمینصداکارہمارے بارے میںرابطہ
زندہ رود
زندہ رود

زندہ رود: فارسی شاعری کا ایک جاوداں دریا

زندہ رود فارسی شاعری کو اردو اور انگریزی تراجم، آڈیو اور ویڈیو کے ساتھ ایک پرسکون اور مستقل مطالعہ گاہ میں پیش کرنے کی کوشش ہے۔

مزید جانیں ←
YouTubeFacebookInstagramTikTok

مرکزی راستے

صفحۂ اولتلاشہمارے بارے میںرابطہ

مزید مطالعہ

شعراءاوزاناصنافصداکارانمترجمین

لغات

لغاتزندہ رود فارسی لغتزندہ رود عربی لغت

ہر ماہ نئی نظمیں · جاری منصوبہ

© 2026 زندہ رود

  1. علامہ اقبال
  2. »ارمغان حجاز
  3. »حضور عالم انسانی
  4. »بخش 4 - جبر و اختیار

بخش 4 - جبر و اختیار

شاعر: علامہ اقبال

وزن: مفاعیلن مفاعیلن فعولن (هزج مسدس محذوف یا وزن دوبیتی)

قافیہ: ورا

ہم وزن و قافیہ نظمیں: 1

صنف: قطعه

انگریزی ترجمہ: کبیر
بند 1
Toggle stanza 1
1

یقین دانم که روزی حضرت او

ترازوئی نهد این کاخ و کو را

I am quite certain that on the doomsday, To homes and castles in scale he would weigh.

2

از آن ترسم که فردای قیامت

نه ما را سازگار آید نه او را

Yet I cherish a feeling for that day, It would neither suit Him nor to my ‘clay’.

بند 2
Toggle stanza 2
3

به روما گفت با من راهب پیر

که دارم نکته ئی از من فراگیر

In city of Room a pontiff told me, A word of wisdom I like to tell thee.

4

کند هر قوم پیدا مرگ خود را

ترا تقدیر و ما را کشت تدبیر

Every nation makes her death’s own source, To thee the fate, to us the planning course.

◆

اگلی / پچھلی نظم

پچھلی نظم

خودی روشن ز نور کبریائی است

رسائی های او از نارسائی است

علامہ اقبال»ارمغان حجاز»حضور عالم انسانی»بخش 3 - خودی

اگلی نظم

شنیدم مرگ با یزدان چنین گفت

چه بی نم چشم آن کز گل بزاید

علامہ اقبال»ارمغان حجاز»حضور عالم انسانی»بخش 5 - موت

زمین

ہم وزن و قافیہ نظمیں

طریق و رسم صاحبدولتانست

که بنوازند مردان نکو را

سعدی»مواعظ»قطعات»شمارهٔ 5