صفحۂ اولشعراءلغاتاوزاناصنافمترجمینصداکارہمارے بارے میںرابطہ
زندہ رود
زندہ رود

زندہ رود: فارسی شاعری کا ایک جاوداں دریا

زندہ رود فارسی شاعری کو اردو اور انگریزی تراجم، آڈیو اور ویڈیو کے ساتھ ایک پرسکون اور مستقل مطالعہ گاہ میں پیش کرنے کی کوشش ہے۔

مزید جانیں ←
YouTubeFacebookInstagramTikTok

مرکزی راستے

صفحۂ اولتلاشہمارے بارے میںرابطہ

مزید مطالعہ

شعراءاوزاناصنافصداکارانمترجمین

لغات

لغاتزندہ رود فارسی لغتزندہ رود عربی لغت

ہر ماہ نئی نظمیں · جاری منصوبہ

© 2026 زندہ رود

  1. شیخ محمود شبستری
  2. »سعادت نامه
  3. »باب دوم
  4. »فصل اول
  5. »بخش 6 - المنشأ

بخش 6 - المنشأ

شاعر: شیخ محمود شبستری

وزن: فعلاتن مفاعلن فعلن (خفیف مسدس مخبون)

صنف: مثنوی

Toggle stanza 1
1

علم حکمت ز انبیا برخاست

حکمت کژنه، بلکه حکمت راست

2

وحی فرمود ایزد آن بر شیث

تا همی گفت بر سبیل حدیث

3

بعد از آن وحی کرد بر ادریس

تا نشست او به منصب تدریس

4

اندر آموختند از او مردم

حکمت دین و هیأت انجم

5

تا به نقل اوفتاد در یونان

از اساطین به عامۀ دونان

6

حکمت او که بود آب زلال

مختلط شد به جهل و کفر و ضلال

7

نسخ و تحریف راه یافت بدان

سود و سرمایه گشت جمله زیان

8

رأی اشراقیان افلاطون

مختلف شد به کفر گوناگون

9

آخرالامر صاحب اشراق

کرد تلویح سیم قلب رواق

10

علم مشائیان به فکر خسیس

شد مدون به سعی رسطالیس

11

ساخت منطق ز بهر اسکندر

اندر آن راستی نمود هنر

12

منطق انصاف بس نکو پرداخت

در اِلاهی است آنکه او کژ باخت

13

ساخت آلت، ولی در استعمال

غلط افتادش از ضلال خیال

14

شکل منطق بدان سبب انگاشت

که خدا دان شود، زهی پنداشت

15

چونکه با آلتش حوالت بود

آلتش موجب ضلالتبود

16

چون مغالیط وهم اوضل گشت

نزد سنی ز دین معطل گشت

17

به قیاسات عقل یونانی

نرسد کس به ذوق ایمانی

18

عقل خود کیست تا به منطق و رای

ره برد تا جناب پاک خدای

19

گر به منطق کسی ولی بودی

شیخ سنت ابوعلی بودی

20

ورچه او را دو صد شفا باشد

چون حبیب اعجمی کجا باشد

21

ابلهی با صفا و قلب سلیم

بهتر از زیرکی و رای سقیم

◆

اگلی / پچھلی نظم

پچھلی نظم

فلسفی کرد نفی جمله صفات

زان سبب شد معطل اندر ذات

شیخ محمود شبستری»سعادت نامه»فصل اول»بخش 5 - الفرقة الاولی

اگلی نظم

شبهۀ اول از پی تلبیس

ز خرد خاست در ره ابلیس

شیخ محمود شبستری»سعادت نامه»فصل اول»بخش 7 - حکایت

ماخذ

فارسی متن کا ماخذ: گنجور