صفحۂ اولشعراءلغاتاوزاناصنافمترجمینصداکارہمارے بارے میںرابطہ
زندہ رود
زندہ رود

زندہ رود: فارسی شاعری کا ایک جاوداں دریا

زندہ رود فارسی شاعری کو اردو اور انگریزی تراجم، آڈیو اور ویڈیو کے ساتھ ایک پرسکون اور مستقل مطالعہ گاہ میں پیش کرنے کی کوشش ہے۔

مزید جانیں ←
YouTubeFacebookInstagramTikTok

مرکزی راستے

صفحۂ اولتلاشہمارے بارے میںرابطہ

مزید مطالعہ

شعراءاوزاناصنافصداکارانمترجمین

لغات

لغاتزندہ رود فارسی لغتزندہ رود عربی لغت

ہر ماہ نئی نظمیں · جاری منصوبہ

© 2026 زندہ رود

  1. شیخ محمود شبستری
  2. »گلشن راز
  3. »بخش 48 - جواب

بخش 48 - جواب

شاعر: شیخ محمود شبستری

وزن: مفاعیلن مفاعیلن فعولن (هزج مسدس محذوف یا وزن دوبیتی)

صنف: مثنوی

Toggle stanza 1
1

قدیم و مُحْدَث از هم خود جدا نیست

که از هستی است، باقی دائما نیست

2

همه آن است و این مانند عنقاست

جز از حق جمله اسم بی‌مسمّاست

3

عدم موجود گردد، این محال است

وجود از روی هستیِ لایزال است

4

نه آن این گردد و نه این شود آن

همه اَشکال گردد بر تو آسان

5

جهان خود جمله امر اعتباری است

چو آن یک نقطه که اندر دَوْر ساری است

6

برو یک نقطهٔ آتش بگردان

که بینی دایره از سرعت آن

7

یکی گر در شمار آید به ناچار

نگردد واحد از اعدادِ بسیار

8

حدیث «ما سوی الله» را رها کن

به عقلِ خویش این را زان جدا کن

9

چه شک داری در آن کین چون خیال است

که با وحدت دویی عین محال است

10

عدم مانند هستی بود یکتا

همه کثرت ز نسبت گشت پیدا

11

ظهورِ اختلاف و کثرتِ شان

شده پیدا ز بوقلمونِ امکان

12

وجودِ هر یکی چون بود واحد

به وحدانیّت حقّ گشت شاهد

◆

اگلی / پچھلی نظم

پچھلی نظم

قدیم و مُحْدَث از هم چون جدا شد

که این عالم شد، آن دیگر خدا شد

شیخ محمود شبستری»گلشن راز»بخش 47 - سوال از کیفیت جدایی میان قدیم و مُحْدَث

اگلی نظم

چه خواهد اهل معنی زان عبارت

که سوی چشم و لب دارد اشارت

شیخ محمود شبستری»گلشن راز»بخش 49 - سوال از معانی اصطلاحات شاعرانهٔ عارفان

ماخذ

فارسی متن کا ماخذ: گنجور