صفحۂ اولشعراءلغاتاوزاناصنافمترجمینصداکارہمارے بارے میںرابطہ
زندہ رود
زندہ رود

زندہ رود: فارسی شاعری کا ایک جاوداں دریا

زندہ رود فارسی شاعری کو اردو اور انگریزی تراجم، آڈیو اور ویڈیو کے ساتھ ایک پرسکون اور مستقل مطالعہ گاہ میں پیش کرنے کی کوشش ہے۔

مزید جانیں ←
YouTubeFacebookInstagramTikTok

مرکزی راستے

صفحۂ اولتلاشہمارے بارے میںرابطہ

مزید مطالعہ

شعراءاوزاناصنافصداکارانمترجمین

لغات

لغاتزندہ رود فارسی لغتزندہ رود عربی لغت

ہر ماہ نئی نظمیں · جاری منصوبہ

© 2026 زندہ رود

  1. سنایی
  2. »طریق التحقیق
  3. »بخش 4 - ‌فی وحدانیة الله تعالی‌

بخش 4 - ‌فی وحدانیة الله تعالی‌

شاعر: سنایی

وزن: فعلاتن مفاعلن فعلن (خفیف مسدس مخبون)

صنف: مثنوی

Toggle stanza 1
1

به یقین واجب الوجود یکیست

هر چه در وهم و خاطر آید نیست

2

مالک الملک و پادشاه به حق

منشی‌ء نفس و فاعل مطلق

3

هر چه درکل کون کهنه و نوست

هست مفعول و فاعل همه اوست

4

بی قلم صورت بدیع نگاشت

بی ستون خیمه رفیع افراشت

5

مایه بخش عقول اولی اوست

فاطر صورت و هیولا اوست

6

نظم ترکیب آفرینش داد

چشم دل را کمال بینش داد

7

نقشبند وجود جز او نیست

مستحق سجود جز او نیست

8

زآنکه معبود انس و جان است او

مبدع جسم و عقل و جان است او

9

در رهش چرخ و انجم و ارکان

همه درمانده‌اند و سرگردان

10

همه پوینده‌اند در طلبش

همه جوینده‌اند روز و شبش

11

جنبش هر یک از سرشوق است

هر یکی را از این طلب ذوق است

12

حلقة حکم اوست شوق‌ همه

او منزه زشوق و ذوق همه

13

نامهای بزرگ طاهر او

هست اوصاف صنع ظاهر او

14

فارغ از شوق و ذوق ونیک‌وبدست

برتر از وهم و فکرت‌وخردست‌

15

کس نداند که چیست الا او

صفتش ‌لا اله االا هو

16

هر که خواهد که ذکر او گوید

در نگنجد زبان که «‌هو» گوید

17

به زبان ذکر او که داند گفت‌؟

جان بود آنکه «هو» تواند گفت

18

سخن است آنکه بر زبان آید

ذکر «‌هو» از میان جان آید

19

گرچه بی‌جا و بی مکان است او

ساکن دل شکستگانست او

20

نه به ذاتست ساکن هر دل

بلکه لطفش همی کند منزل

21

هر کجا دل شکسته‌ای بینی

بینوایی و خسته‌ای بینی ،

22

بی زبان ذکر او از او شنوی

شرح اسماء «‌هو» از او شنوی

23

ذکر او از زبان بسته طلب

معرفت از دل شکسته طلب

24

چند، بی او به‌کعبه درتک و پوی

در خرابات آی و او را جوی

25

چون تو در جستنش نمایی جد

در خرابات جست یا مسجد

◆

اگلی / پچھلی نظم

پچھلی نظم

وتر و قدوس و واحد است و صمد

وصف‌ او لم یلد ولم یولد

سنایی»طریق التحقیق»بخش 3 - لیس‌کمثله شی‌ء و هو السمیع البصیر

اگلی نظم

راه جستن زتو هدایت از او

جهد کردن زتو عنایت از او

سنایی»طریق التحقیق»بخش 5 - والذین جاهدوافینا لنهدینهم سبلنا، صدق الله‌

ماخذ

فارسی متن کا ماخذ: گنجور