صفحۂ اولشعرازمرہ جاتلغاتمزید مطالعہہمارے بارے میںرابطہ
زندہ رود
زندہ رود

زندہ رود: فارسی شاعری کا ایک جاوداں دریا

زندہ رود فارسی شاعری کو اردو اور انگریزی تراجم، آڈیو اور ویڈیو کے ساتھ ایک پرسکون اور مستقل مطالعہ گاہ میں پیش کرنے کی کوشش ہے۔

مزید جانیں ←
YouTubeFacebookInstagramTikTok

مرکزی راستے

صفحۂ اولشعراتلاشہمارے بارے میںرابطہ

مزید مطالعہ

اوزاناصنافصداکارانمترجمینزندہ رود اور گنجور

لغات

لغاتزندہ رود فارسی لغتزندہ رود عربی لغت

ہر ماہ نئی نظمیں · جاری منصوبہ

© 2026 زندہ رود

  1. سنایی
  2. »حدیقة الحقیقه و شریعة الطریقه
  3. »الباب السّادس فی ذکر نفس الکلّی و احواله
  4. »بخش 9 - اندر شرح خوب و زشت گوید

بخش 9 - اندر شرح خوب و زشت گوید

شاعر: سنایی

وزن: فعلاتن مفاعلن فعلن (خفیف مسدس مخبون)

صنف: مثنوی

Toggle stanza 1
11

خوب را از برای دستِ فراخ

جاودان شاخ شاخ ریزد شاخ

22

زشت را از برای حسرت چیز

دست و دل تنگ چون گذرگه تیز

33

گلخنی را کشیده اندر پوست

تو گهش جان لقب کنی گه دوست

44

آن چنان کرد شهوتت محجوب

که ندانی تو خوک را از خوب

55

کرد بادام دید سیم تنت

دل بریان چو پسته در دهنت

66

هرکه در دست این چنین دل ماند

تا ابد پای او فرو گل ماند

77

آن بت ماه روی سیم اندام

چون زرت کرد خوش‌رو و خوش نام

88

چون برافشاند زلف مشکین را

بچه دارد چنان دل و دین را

99

مار طاوس روی و موی آراست

عافیت آدم است و دل حوّاست

1010

مار و طاوس کامدند بهم

هم به حوّا بدند و هم بادم

1111

و آن غلام شگرف زیبا رخ

بت زنجیر زلف دیبا رخ

1212

بشکند مُشک جعد او پشتت

دست عشقش کند چو انگشتت

1313

تا تو آن روی چون گلش یابی

خار پشتت کند ز بی‌خوابی

1414

گرچه پی برگرفت از سرِ دست

گردنت دست او چو پای شکست

1515

گرچه باشد ز روی و موی نکو

نان بی‌نان خورش خورد بدخو

1616

ببرد گوش و بینی اندر کوی

سیهی چشمشان سپیدی روی

1717

خوش ترش از درون او کینه

شد گل از عکس رویش آیینه

1818

زان دل همچو سنگش اندر تن

دل تو خون گرسنه چون آهن

1919

چون شود چشم تو چو ابر ازرق

لب خود او کند به خنده چو برق

◆

اگلی / پچھلی نظم

پچھلی نظم

آنکه با نقشهای زیبااند

تختهٔ کودکان و دیبااند

سنایی»حدیقة الحقیقه و شریعة الطریقه»الباب السّادس فی ذکر نفس الکلّی و احواله»بخش 8 - اندر صفت خوب روی بدخوی گوید

اگلی نظم

شاهد پیچ پیچ را چکنی

ای کم از هیچ هیچ را چکنی

سنایی»حدیقة الحقیقه و شریعة الطریقه»الباب السّادس فی ذکر نفس الکلّی و احواله»بخش 10 - اندر صفت شاهدان گوید

◆

ماخذ

فارسی متن کا ماخذ: گنجور