صفحۂ اولشعراءلغاتاوزاناصنافمترجمینصداکارہمارے بارے میںرابطہ
زندہ رود
زندہ رود

زندہ رود: فارسی شاعری کا ایک جاوداں دریا

زندہ رود فارسی شاعری کو اردو اور انگریزی تراجم، آڈیو اور ویڈیو کے ساتھ ایک پرسکون اور مستقل مطالعہ گاہ میں پیش کرنے کی کوشش ہے۔

مزید جانیں ←
YouTubeFacebookInstagramTikTok

مرکزی راستے

صفحۂ اولتلاشہمارے بارے میںرابطہ

مزید مطالعہ

شعراءاوزاناصنافصداکارانمترجمین

لغات

لغاتزندہ رود فارسی لغتزندہ رود عربی لغت

ہر ماہ نئی نظمیں · جاری منصوبہ

© 2026 زندہ رود

  1. نظامی
  2. »خمسه
  3. »اسکندرنامه - بخش دوم: خردنامه
  4. »بخش 26 - گفتار افلاطون

بخش 26 - گفتار افلاطون

شاعر: نظامی

وزن: فعولن فعولن فعولن فعل (متقارب مثمن محذوف یا وزن شاهنامه)

صنف: مثنوی

Toggle stanza 1
1

فلاطون که بر جمله بود اوستاد

ز دریای دل گنجِ گوهر گشاد

2

که روشن‌خرد پادشاهِ جهان

مباد از دلش هیچ رازی نهان

3

ز دولت به هر کار یاریش باد

گذر بر رهِ رستگاریش باد

4

حدیثی که پرسد دل پاک او

بگوییم و ترسیم از ادراک او

5

ز حرف خطا چون نداریم ترس؟

که از لوح نادیده خوانیم درس

6

در اندیشهٔ من چنان شد درست

که ناچیز بود آفرینش نخست

7

گر از چیز چیز آفریدی خدای

ازل تا ابد مایه بودی به جای

8

تولد بود هر چه از مایه خاست

خدایی جدا کدخدایی جداست

9

کسی را که خواند خرد کارساز

به چندین تولد نباشد نیاز

10

جداگانه هر گوهری را نگاشت

که در هیچ گوهر میانجی نداشت

11

چو گوهر به گوهر شد آراسته

خلاف از میان گشت برخاسته

12

از آن سرکشان مخالف‌گرای

بدین سروری کرد شخصی به پای

13

اگر گیری از پر موری قیاس

توان شد بدان عبرت ایزدشناس

◆

اگلی / پچھلی نظم

پچھلی نظم

چو قفل‌آزمایی به هرمس رسید

ز زنجیر خایی درآمد کلید

نظامی»خمسه»اسکندرنامه - بخش دوم: خردنامه»بخش 25 - گفتار هرمس

اگلی نظم

چو ختم سخن قرعه بر شاه زد

سخن سکهٔ قدر بر ماه زد

نظامی»خمسه»اسکندرنامه - بخش دوم: خردنامه»بخش 27 - گفتار اسکندر

ماخذ

فارسی متن کا ماخذ: گنجور