صفحۂ اولشعراءلغاتاوزاناصنافمترجمینصداکارہمارے بارے میںرابطہ
زندہ رود
زندہ رود

زندہ رود: فارسی شاعری کا ایک جاوداں دریا

زندہ رود فارسی شاعری کو اردو اور انگریزی تراجم، آڈیو اور ویڈیو کے ساتھ ایک پرسکون اور مستقل مطالعہ گاہ میں پیش کرنے کی کوشش ہے۔

مزید جانیں ←
YouTubeFacebookInstagramTikTok

مرکزی راستے

صفحۂ اولتلاشہمارے بارے میںرابطہ

مزید مطالعہ

شعراءاوزاناصنافصداکارانمترجمین

لغات

لغاتزندہ رود فارسی لغتزندہ رود عربی لغت

ہر ماہ نئی نظمیں · جاری منصوبہ

© 2026 زندہ رود

  1. نظامی
  2. »خمسه
  3. »مخزن الاسرار
  4. »بخش 41 - داستان موبد صاحب‌نظر

بخش 41 - داستان موبد صاحب‌نظر

شاعر: نظامی

وزن: مفتعلن مفتعلن فاعلن (سریع مطوی مکشوف)

صنف: مثنوی

Toggle stanza 1
1

موبد‌ی از کشور هندوستان

رهگذر‌ی کرد سوی بوستان

2

مرحله‌ای دید مُنَقَّش رباط

مملکتی یافت مُزَوَّر بساط

3

غنچه به خون بسته چو گردون کمر

لالهٔ کم عمر ز خود بی‌خبر

4

از چمن انگیخته گل رنگ رنگ

وز شکر آمیخته می تنگ تنگ

5

گل چو سپر خستهٔ پیکان خویش

بید به لرزه شده بر جان خویش

6

زلف بنفشه رسن گردنش

دیدهٔ نرگس درم دامنش

7

لاله گهر سوده و فیروزه گل

یک نفسه لاله و یک روزه گل

8

مهلت کس تا نفسی بیش نه

کس نفسی عاقبت‌اندیش نه

9

پیر چو ز‌آن روضهٔ مینو گذشت

بعد مهی چند بدان سو گذشت

10

ز‌آن گل و بلبل که در آن باغ دید

نالهٔ مشتی زغن و زاغ دید

11

دوزخی افتاده به‌جای بهشت

قیصر آن قصر شده در کنشت

12

سبزه به تحلیل به خاری شده

دستهٔ گل پشتهٔ خاری شده

13

پیر در آن تیز‌رو‌ان بنگریست

بر همه خندید و به خود برگریست

14

گفت به هنگام نمایندگی

هیچ ندارد سر پایندگی

15

هر چه سر از خاکی و آبی کشد

عاقبتش سر به خرابی کشد

16

به ز خرابی چو دگر کوی نیست

جز به خرابی شدنم روی نیست

17

چون نظر از بینش توفیق ساخت

عارف خود گشت و خدا را شناخت

18

صیرفی گوهر آن راز شد

تا به عدم سوی گهر باز شد

19

ای که مسلمانی و گبریت نیست

چشمه‌ای و قطرهٔ ابر‌یت نیست

20

کمتر از آن موبد هندو مباش

ترک جهان گوی و جهان‌ گو مباش

21

چند چو گل خیره‌سری ساختن‌؟

سر به کلاه و کمر افراختن‌؟

22

خیز و رها کن کمر گل ز دست

کاو کمر خویش به خون تو بست

23

هست کلاه و کمر آفات عشق

هر دو گرو کن به خرابات عشق

24

گه کلهت خواجگی گِل دهد

گه کمرت بندگی دل دهد

25

کوش کزین خواجه غلامی رهی

یا چو نظامی ز نظامی رهی

◆

اگلی / پچھلی نظم

پچھلی نظم

خیز و بساط فلکی درنورد

زانکه وفا نیست درین تخته‌نرد

نظامی»خمسه»مخزن الاسرار»بخش 40 - مقالت یازدهم در بی‌وفایی دنیا

اگلی نظم

خیز و وداعی بکن ایام را

از پس‌ِ دامن فکن این دام را

نظامی»خمسه»مخزن الاسرار»بخش 42 - مقالت دوازدهم در وداع منزل خاک

ماخذ

فارسی متن کا ماخذ: گنجور