صفحۂ اولشعرازمرہ جاتلغاتمزید مطالعہہمارے بارے میںرابطہ
زندہ رود
زندہ رود

زندہ رود: فارسی شاعری کا ایک جاوداں دریا

زندہ رود فارسی شاعری کو اردو اور انگریزی تراجم، آڈیو اور ویڈیو کے ساتھ ایک پرسکون اور مستقل مطالعہ گاہ میں پیش کرنے کی کوشش ہے۔

مزید جانیں ←
YouTubeFacebookInstagramTikTok

مرکزی راستے

صفحۂ اولشعراتلاشہمارے بارے میںرابطہ

مزید مطالعہ

اوزاناصنافصداکارانمترجمینزندہ رود اور گنجور

لغات

لغاتزندہ رود فارسی لغتزندہ رود عربی لغت

ہر ماہ نئی نظمیں · جاری منصوبہ

© 2026 زندہ رود

  1. حافظ
  2. »غزلیات
  3. »غزل شمارهٔ 71

غزل شمارهٔ 71

شاعر: حافظ

وزن: فاعلاتن فاعلاتن فاعلاتن فاعلن (رمل مثمن محذوف)

قافیہ: اهنیست

ہم وزن و قافیہ نظمیں: 6

صنف: غزل

انگریزی ترجمہ: کلارک
Toggle stanza 1
11
زاهِدِ ظاهِرپَرَست از حالِ ما، آگاه نیست
دَر حَقِ ما، هَرچِه گوید، جایِ هیچ اِکْراه نیست

The Zahed, outward worshipper! Of our state, knowledge is none. In respect of us, whatever he saith, room for abhorrence is none.

22
دَر طَریقَت هَرچِه پیشِ سالک آید، خِیْرِ اوست
دَر صِراطِ مُسْتَقیم، اِی دِل، کَسی گُمراه نیست

In Tarikat, whatever befalleth the holy Traveler is his welfare: O heart! In the straight highway, road lost is none.

33
تا چه بازی رُخ نُماید بِیْدَقی خواهیم رانْد
عَرْصِه‌یِ شَطْرَنْجِ رِنْدان را مَجالِ شاه نیست

That we may see how the game turneth, a pawn, I will move. The power of Shah to the chess-board of profligates is none.

44
چیست این سقفِ بلندِ سادهٔ بِسیارنقش؟
زین مُعَمّا، هیچ دانا در جَهان، آگاه نیست

What is this lofty roof, smooth, with many pictures? In the world, acquainted with this mystery, Sage there is none.

55
این چِه اِسْتِغْناست یا رَب؟ وین چه قادِرْ حِکْمَت است؟
کاین‌همه زَخْمِ نَهان است و مَجالِ آه نیست

O Lord! Who is this independent One? What is this powerful creed? For this is all internal wound; but power of sigh is none.

66
صاحِبِ دیوانِ ما گویی نمی‌دانَد حِساب
کاندر این طُغرا، نِشانِ حِسْبَةً لِلّٰه نیست

Thou mayst say: “The Lord of the Secretariat knoweth not the account: For, in this imperial signature, trace of “Hasbatanu-li-llah” is none.

77
هَر کِه خواهد گو: «بیا!» و هَرچِه خواهد گو: «بِگو!»
کِبْر و ناز و حاجِب و دَرْبان، بدین دَرْگاه نیست

Whoever wisheth, say: “Come:” Whoever wisheth, say: “Speak:” In this Court is neither arrogance nor haughtiness; chamberlain, or door-keeper, is none.

88
بَر دَرِ مِیخانه رَفْتَن، کارِ یِکرَنْگان بُوَد
خودفُروشان را به کویِ مِی‌فُروشان، راه نیست

To go to the Tavern-door is the work of those of one color: For the Self-sellers, path. into the street of the Wine-Sellers, “is none.”

99
هرچه هست از قامَتِ ناسازِ بی‌اَنْدامِ ماست
وَر نَه تَشْریفِ تو، بَر بالایِ کَس، کوتاه نیست

Whatever unfitness there is, is by reason of our unfit, formless form: If not, on a person’s stature, thy dress of honor, short is none.

1010
بَنْدِه‌یِ پیرِ خَراباتَم که لُطْفَش، دائِم است
وَر نَه لُطْفِ شِیْخ و زاهِد، گاه هَسْت و گاه نیست

I am the slave of the Pir of the tavern, whose favor is constant: If not, the favor of the Shaikh and of the Zahed, is sometimes; and, sometimes is none.

1111
«حافِظ»، اَر بَر صَدْر نَنْشینَد، زِ عالی‌مَشْرَبی‌ست
عاشِقِ دُرْدی‌کَش اَندَر بَنْدِ مال و جاه نیست

If, through lofty spirit, Hafez sit not on the chief seat, The Lover, dregs of wine drinking, in the bond of property and of rank is none.

◆

اگلی / پچھلی نظم

پچھلی نظم

مردم دیدهٔ ما جز به رُخَت ناظر نیست

دل سرگشتهٔ ما غیرِ تو را ذاکر نیست

حافظ»غزلیات»غزل شمارهٔ 70

اگلی نظم

راهی‌ست راهِ عِشْق که هیچَش کِنارِه نیست

آن‌جا جُز آن‌که جان بِسِپارَنْد، چارِه نیست

حافظ»غزلیات»غزل شمارهٔ 72

◆

زمین

ہم وزن و قافیہ نظمیں

ناله‌ها داریم و کس زین انجمن آگاه نیست

آنچه دل می خواهد از اظهار مطلب آه نیست

بیدل دهلوی»غزلیات»غزل شمارهٔ 704

هیچ لب زیر فلک بی ناله جانکاه نیست

تار و پود عالم امکان به غیر از آه نیست

صائب»دیوان اشعار»غزلیات»غزل شمارهٔ 1307

دلبر از دل نیست غافل، دل اگر آگاه نیست

شاه با تخت است دایم، تخت اگر با شاه نیست

صائب»دیوان اشعار»غزلیات»غزل شمارهٔ 1308

روی هفتاد و دو ملت جز در آن درگاه نیست

عالمی سرگشته اند و هیچ کس گمراه نیست

صائب»دیوان اشعار»غزلیات»غزل شمارهٔ 1309

از نوا بر من قیامت رفت و کس آگاه نیست

پیش محفل جز بم و زیر و مقام و راه نیست

علامہ اقبال»زبور عجم»غزلیات»غزل شمارهٔ 23

داند اخلاص مرا وز حال من آگاه نیست

در دلش ره دارم و بر آستانم راه نیست

نظیری نیشابوری»دیوان اشعار»غزلیات»غزل شمارهٔ 128

◆

آڈیو

صداکار منتخب کریں

0:000:00
◆

ماخذ

فارسی متن کا ماخذ: گنجور

آڈیو کا ماخذ: گنجور

0:000:00