صفحۂ اولشعراءلغاتاوزاناصنافمترجمینصداکارہمارے بارے میںرابطہ
زندہ رود
زندہ رود

زندہ رود: فارسی شاعری کا ایک جاوداں دریا

زندہ رود فارسی شاعری کو اردو اور انگریزی تراجم، آڈیو اور ویڈیو کے ساتھ ایک پرسکون اور مستقل مطالعہ گاہ میں پیش کرنے کی کوشش ہے۔

مزید جانیں ←
YouTubeFacebookInstagramTikTok

مرکزی راستے

صفحۂ اولتلاشہمارے بارے میںرابطہ

مزید مطالعہ

شعراءاوزاناصنافصداکارانمترجمین

لغات

لغاتزندہ رود فارسی لغتزندہ رود عربی لغت

ہر ماہ نئی نظمیں · جاری منصوبہ

© 2026 زندہ رود

  1. علامہ اقبال
  2. »ارمغان حجاز
  3. »حضور ملت
  4. »بخش 6 - پیام فاروق

بخش 6 - پیام فاروق

شاعر: علامہ اقبال

وزن: مفاعیلن مفاعیلن فعولن (هزج مسدس محذوف یا وزن دوبیتی)

قافیہ: یز

ہم وزن و قافیہ نظمیں: 1

صنف: قطعه

انگریزی ترجمہ: کبیر
بند 1
Toggle stanza 1
1

تو ای باد بیابان از عرب خیز

ز نیل مصریان موجی برانگیز

O desert’s breeze rise from ‘Arab’s sky, From Egypt’s Nile raise a new wave high.

2

بگو فاروق را پیغام فاروق

که خود در فقر و سلطانی بیامیز

Give Farooq’s message to King Farooq’s race, How content is mixed with the kingship’s face.

بند 2
Toggle stanza 2
3

خلافت فقر با تاج و سریر است

زهی دولت که پایان ناپذیر است

Tue Faqr and Caliphate with King’s Crown shine, A great wealth this is which never declines

4

جوان بختا ! مده از دست، این فقر

که بی او پادشاهی زود میر است

O Young king! leave not the content’s boon, Sans it the kingship ends very soon.

بند 3
Toggle stanza 3
5

جوانمردی که خود را فاش بیند

جهان کهنه را بازفریند

A young man who peeps in his ego deep, Can make a world anew on old world’s heap.

6

هزاران انجمن اندر طوافش

که او با خویشتن خلوت گزیند

Around his circle lo! are thousand leagues, In self’s reading though a solace he needs.

بند 4
Toggle stanza 4
7

به روی عقل و دل بگشای هر در

بگیر از پیر هر میخانه ساغر

For sense and heart’s sake leave each door ajar, Take a cup thus from every sect’s bar.

8

«دران کوش از نیاز سینه پرور

که دامن پاک داری آستین تر»

Make all the efforts with love and heart pure, To lead a chaste life with no greed and lure

بند 5
Toggle stanza 5
9

خنک آن ملتی بر خود رسیده

ز درد جستجو نا آرمیده

How happy is the race who wins her goal, Who never took rest for that purpose sole.

10

درخش او ته این نیلگون چرخ

چو تیغی از میان بیرون کشیده

See her shine and sheen beneath this sky, Like a sword drawn out and unfurled high.

بند 6
Toggle stanza 6
11

چه خوش زد ترک ملاحی سرودی

رخ او احمری چشمش کبودی

That Turkish seaman how sang a song gay, His purple face beamed with eyes blue gray.

12

به دریا گر گره افتد به کارم

بجز طوفان نمیخواهم گشودی

When I see a gale my heart then regales, To tempest time ties my hardihood hails!

بند 7
Toggle stanza 7
13

جهانگیری بخاک ما سرشتند

امامت در جبین ما نوشتند

The world rule is destined to my own dust, The world’s guidance writ on my forehead first.

14

درون خویش بنگر آن جهان را

که تخمش در دل فاروق کشتند

In thy bosom see the whole world’s map, Whose seed was sown first in Farooq’s lap.

بند 8
Toggle stanza 8
15

مسلمانی که خود را امتحان کرد

غبار راه خود را آسمان کرد

A Muslim who tested his own ego first, He took to the heavens his paths’s own dust.

16

شرار شوق اگر داری نگهدار

که با وی آفتابی می توان کرد

Keep an eye on, if you hold the love flame, With that you could make the whole world tame.

◆

اگلی / پچھلی نظم

پچھلی نظم

به کام خود دگر آن کهنه می ریز

که با جامش نیرزد ملک پرویز

علامہ اقبال»ارمغان حجاز»حضور ملت»بخش 5 - رومی

اگلی نظم

بگو از من نواخوان عرب را

بهای کم نهادم لعل لب را

علامہ اقبال»ارمغان حجاز»حضور ملت»بخش 7 - شعرای عرب

زمین

ہم وزن و قافیہ نظمیں

خطت فتنه ست و لبها فتنه انگیز

دلم زان فتنه خون و دیده خونریز

جامی»دیوان اشعار»غزلیات»غزل شمارهٔ 460