صفحۂ اولشعرازمرہ جاتلغاتمزید مطالعہہمارے بارے میںرابطہ
زندہ رود
زندہ رود

زندہ رود: فارسی شاعری کا ایک جاوداں دریا

زندہ رود فارسی شاعری کو اردو اور انگریزی تراجم، آڈیو اور ویڈیو کے ساتھ ایک پرسکون اور مستقل مطالعہ گاہ میں پیش کرنے کی کوشش ہے۔

مزید جانیں ←
YouTubeFacebookInstagramTikTok

مرکزی راستے

صفحۂ اولشعراتلاشہمارے بارے میںرابطہ

مزید مطالعہ

اوزاناصنافصداکارانمترجمینزندہ رود اور گنجور

لغات

لغاتزندہ رود فارسی لغتزندہ رود عربی لغت

ہر ماہ نئی نظمیں · جاری منصوبہ

© 2026 زندہ رود

  1. سنایی
  2. »حدیقة الحقیقه و شریعة الطریقه
  3. »الباب السّادس فی ذکر نفس الکلّی و احواله
  4. »بخش 47 - التمثّل فی ترک الدّنیا و قصّة روح‌اللّٰه و تجریده

بخش 47 - التمثّل فی ترک الدّنیا و قصّة روح‌اللّٰه و تجریده

شاعر: سنایی

وزن: فعلاتن مفاعلن فعلن (خفیف مسدس مخبون)

صنف: مثنوی

Toggle stanza 1
11

روح را چون ببرد روح امین

چرخِ چارم فزود ازو تزیین

22

داد مر جبرئیل را فرمان

خالق و کردگار هر دو جهان

33

که بجویید مر ورا همه جای

تا چه دارد ز نعمت دنیای

44

چون بجُستند سوزنی دیدند

بر زِه دلق او بپرسیدند

55

کز پی چیست با تو این سوزن

گفت کز بهر ستر عورت من

66

که به خُلقان ز زینت خَلقان

قانعم ورچه نیستم خاقان

77

تا بُوَد زنده ژنده پیراهن

هست محتاج رشته و سوزن

88

جمله گفتند خالق مایی

بر همه حالها تو دانایی

99

بر زِه دلق سوزنی است ورا

نیست زین بیش چیزی از دنیا

1010

ندی آمد بدو ز ربّ رئوف

که کنیدش در آن مکان موقوف

1111

بوی دنیی همی دمَد زین تن

چرخ چارم بُوَد ورا مسکن

1212

گرنه این سوزنش بُدی همراه

برسیدی به زیر عرش اِله

1313

سوزنی روح را چو مانع گشت

به مکانی شریف قانع گشت

1414

باز ماند از مکان قرب و جلال

سوزنی گشت روح را به وبال

1515

ای جوانمرد پند من بپذیر

دل ز دنیا و زینتش برگیر

1616

تا مرّفه بدان سرای رسی

به سرور و عز و بهای رسی

1717

ورنه با خاک راه گردی راست

راه عقبی ز راه هزل جداست

1818

زهر قاتل شناس دنیی را

رَو تو پازهر ساز عقبی را

1919

زانکه دنیی‌پرست بر خیره

هست چون بت‌پرست دل تیره

◆

اگلی / پچھلی نظم

پچھلی نظم

اوّلین بند در رهِ آدم

بود نای گلو و طبل شکم

سنایی»حدیقة الحقیقه و شریعة الطریقه»الباب السّادس فی ذکر نفس الکلّی و احواله»بخش 46 - اندر نکوهش شکم خواری و بسیار خوردن

اگلی نظم

در اثر خوانده‌ام که روح‌اللّٰه

شد به صحرا برون شبی ناگاه

سنایی»حدیقة الحقیقه و شریعة الطریقه»الباب السّادس فی ذکر نفس الکلّی و احواله»بخش 48 - حکایت روح‌اللّٰه علیه‌السّلام و ترک دنیا و مکالمهٔ او با ابلیس

◆

ماخذ

فارسی متن کا ماخذ: گنجور