صفحۂ اولشعرازمرہ جاتلغاتمزید مطالعہہمارے بارے میںرابطہ
زندہ رود
زندہ رود

زندہ رود: فارسی شاعری کا ایک جاوداں دریا

زندہ رود فارسی شاعری کو اردو اور انگریزی تراجم، آڈیو اور ویڈیو کے ساتھ ایک پرسکون اور مستقل مطالعہ گاہ میں پیش کرنے کی کوشش ہے۔

مزید جانیں ←
YouTubeFacebookInstagramTikTok

مرکزی راستے

صفحۂ اولشعراتلاشہمارے بارے میںرابطہ

مزید مطالعہ

اوزاناصنافصداکارانمترجمینزندہ رود اور گنجور

لغات

لغاتزندہ رود فارسی لغتزندہ رود عربی لغت

ہر ماہ نئی نظمیں · جاری منصوبہ

© 2026 زندہ رود

  1. سنایی
  2. »حدیقة الحقیقه و شریعة الطریقه
  3. »الباب التاسع فیالحکمة والامثال و مثالب شعراء‌المدّعین ومذّمة‌الاطباء والمنجّمین
  4. »بخش 56 - در حق مردم و آدمی گوید

بخش 56 - در حق مردم و آدمی گوید

شاعر: سنایی

وزن: فعلاتن مفاعلن فعلن (خفیف مسدس مخبون)

صنف: مثنوی

Toggle stanza 1
11

پس از آدم هر آنچ ز آدم زاد

آدمی خوانمش به اصل و نژاد

22

نتوانم که گویمش مردم

زانکه در سرِ این سخن مردم

33

مردمی عالمی دگر باشد

کم کسی را ازو خبر باشد

44

گرچه از روی اصل در دو سرای

کمتر از سگ نیافرید خدای

55

از پی خواب و خور مدانش وجود

کاندرو بیش ازین بود مقصود

66

چون بُوَد خلد و در هنر کوشد

جامه مشطی ششتری پوشد

77

خدمتش را کسی کنند پدید

که برو بایدش مقیم دوید

88

ور شود کشته گاه جولانش

صید در زیر زخم دندانش

99

چون بگویی برو به هم تکبیر

شرع می‌گویدت حلالش گیر

1010

باز اگر کاهلی کند پیشه

ناورد زی طریق اندیشه

1111

گرد بازارها دوان باشد

نزد دکّان این و آن باشد

1212

تا یکی استخوان خشک برد

ده تبر در میان سر بخورد

1313

هست فرقی ز کار این تا آن

همچنین کار آدمی می‌دان

1414

سگ به کوشش چنان شود که کند

خدمتش آدمیّ و لاف زند

1515

ور خسی آدمی شود چونان

کی کند خدمت سگ از پی نان

1616

کار دربند همّت من و تست

نشوی خوار تا نباشی سست

1717

این بگفتم برِ پناه جهان

بازگشتم به مدح شاه جهان

◆

اگلی / پچھلی نظم

پچھلی نظم

غافلند این منجّمان از کار

نیست در کارشان دل بیدار

سنایی»حدیقة الحقیقه و شریعة الطریقه»الباب التاسع فیالحکمة والامثال و مثالب شعراء‌المدّعین ومذّمة‌الاطباء والمنجّمین»بخش 55 - صفة مقادیر ابروج والکواکب السیّارة

◆

ماخذ

فارسی متن کا ماخذ: گنجور