صفحۂ اولشعرازمرہ جاتلغاتمزید مطالعہہمارے بارے میںرابطہ
زندہ رود
زندہ رود

زندہ رود: فارسی شاعری کا ایک جاوداں دریا

زندہ رود فارسی شاعری کو اردو اور انگریزی تراجم، آڈیو اور ویڈیو کے ساتھ ایک پرسکون اور مستقل مطالعہ گاہ میں پیش کرنے کی کوشش ہے۔

مزید جانیں ←
YouTubeFacebookInstagramTikTok

مرکزی راستے

صفحۂ اولشعراتلاشہمارے بارے میںرابطہ

مزید مطالعہ

اوزاناصنافصداکارانمترجمینزندہ رود اور گنجور

لغات

لغاتزندہ رود فارسی لغتزندہ رود عربی لغت

ہر ماہ نئی نظمیں · جاری منصوبہ

© 2026 زندہ رود

  1. رومی
  2. »دیوان شمس
  3. »ترجیعات
  4. »چهل و چهارم

چهل و چهارم

شاعر: رومی

وزن: مفتعلن مفتعلن فاعلن (سریع مطوی مکشوف)

قافیہ: دی

صنف: ترجیع بند

بند 1
Toggle stanza 1
11

گر مه و گر زهره و گر فرقدی

از همه سعدان فلک اسعدی

22

نیستی از چرخ و از این آسمان

سخت لطیفی، ز کجا آمدی؟

33

چونک به صورت تو ممثل شوی

ماه رخ و دل‌بر و زیبا قدی

44

از تو پدید آمده سودای عشق

وز تو بود خوبی و زیبا خدی

55

گم‌شدهٔ هر دل و اندیشه‌ای

هر چه شود یاوه توش واجدی

66

خاتم هر ملک و ممالک توی

تاج سر هر شه و هر سیدی

77

نوبت خود بر سر گردون زدند

چونک دمی خویش بر ایشان زدی

88

هر بدیی کو به تو آورد رو

خوب شود، رسته شود از بدی

99

ای نظرت معدن هر کیمیا

ای خود تو مشعلهٔ هر خودی

1010

در خور عام‌ست چنین شرح‌ها

کو صفت و معرفت ایزدی؟

1111

گر برسد برق از آن آسمان

گیرد خورشید و فلک کاسدی

1212

گرد نیایند وجود و عدم

عاشقی و شرم، دو ضدند هم

بند 2
Toggle stanza 2
1313

چون تلف عشق موبَد شدی

گر تو یکی روح بدی صد شدی

1414

مست و خراب و خوش و بی‌خود شود

خلق، چو تو جلوه‌گر خود شدی

1515

ای دل من باده بخور فاش فاش

حد نزنندت، چو تو بی‌حد شدی

1616

حد اگر باشد هم بگذرد

شاد بمان تو که مخلد شدی

1717

ای دل پرکینه مصفا شدی

وی تن دیرینه، مجدد شدی

1818

مست همی باش و مَیا سوی خود

چون به خود آیی، تو مقید شدی

1919

روح چو آب‌ست و بدن همچو خاک

آبی و از خاک مجرد شدی

2020

تیره بُدی در بُن خنب جهان

راوقی اکنون و مصعد شدی

2121

خواست چراغت که بمیرد ولیک

رو که به خورشید موید شدی

2222

جان تو خفاش بُد و باز شد

چونک درین نور معود شدی

2323

هم نفسی آمد، لب را ببند

تا بکی ای دم تو درآمد شدی

2424

ساقی جان آمد با جام جم

نوبت عشرت شد خامش کنم

◆

اگلی / پچھلی نظم

پچھلی نظم

زین دودناک خانه گشادند روزنی

شد دود و، اندر آمد خورشید روشنی

رومی»دیوان شمس»ترجیعات»چهل و سوم

◆

ماخذ

فارسی متن کا ماخذ: گنجور