صفحۂ اولشعراءلغاتاوزاناصنافمترجمینصداکارہمارے بارے میںرابطہ
زندہ رود
زندہ رود

زندہ رود: فارسی شاعری کا ایک جاوداں دریا

زندہ رود فارسی شاعری کو اردو اور انگریزی تراجم، آڈیو اور ویڈیو کے ساتھ ایک پرسکون اور مستقل مطالعہ گاہ میں پیش کرنے کی کوشش ہے۔

مزید جانیں ←
YouTubeFacebookInstagramTikTok

مرکزی راستے

صفحۂ اولتلاشہمارے بارے میںرابطہ

مزید مطالعہ

شعراءاوزاناصنافصداکارانمترجمین

لغات

لغاتزندہ رود فارسی لغتزندہ رود عربی لغت

ہر ماہ نئی نظمیں · جاری منصوبہ

© 2026 زندہ رود

  1. رومی
  2. »مثنوی معنوی
  3. »دفتر پنجم
  4. »بخش 158 - نواختن سلطان ایاز را

بخش 158 - نواختن سلطان ایاز را

How the Sultan (Mahmud) showed favour to Ayáz.

شاعر: رومی

وزن: فاعلاتن فاعلاتن فاعلن (رمل مسدس محذوف یا وزن مثنوی)

صنف: مثنوی

انگریزی ترجمہ: نکلسن
Toggle stanza 1
1

ای ایاز پر نیاز صدق‌کیش

صدق تو از بحر و از کوهست بیش

“O Ayáz, who art full of humbleness and sincere in all thy ways, thy sincerity is mightier than sea and mountain.

2

نه به وقت شهوتت باشد عثار

که رود عقل چو کوهت کاه‌وار

For thee there is no stumbling in the hour of lust, so that thy reason, which resembles a mountain (in solidity), should go (hither and thither) like a straw;

3

نه به وقت خشم و کینه صبرهات

سست گردد در قرار و در ثبات

Nor in the hour of anger and vengeance do thy powers of long-suffering fail to hold fast and firm.”

4

مردی این مردیست نه ریش و ذکر

ورنه بودی شاه مردان کیر خر

Virilitas haec virilitas est, barba et penis non est; sin minus, rex virorum esset veretrum asini.

5

حق کرا خواندست در قرآن رجال

کی بود این جسم را آنجا مجال

Whom has God in the Qur’an called men? How should there be room for this body there?

6

روح حیوان را چه قدرست ای پدر

آخر از بازار قصابان گذر

What worth has the animal soul? O father, come now, pass through the market of the butchers,

7

صد هزاران سر نهاده بر شکم

ارزشان از دنبه و از دم کم

(And you will see) a hundred thousand (sheeps’) heads laid on paunches (tripe), of which (heads) the value is less than (that of) the fat caudal part and tail.

8

روسپی باشد که از جولان کیر

عقل او موشی شود شهوت چو شیر

Meretrix est (quaevis femina) cui penis impetu mens (tanquam) mus fiat, libido tanquam leo.

◆

اگلی / پچھلی نظم

پچھلی نظم

هر دمی فکری چو مهمان عزیز

آید اندر سینه‌ات هر روز نیز

رومی»مثنوی معنوی»دفتر پنجم»بخش 157 - تمثیل فکر هر روزینه کی اندر دل آید به مهمان نو کی از اول روز در خانه فرود آید و فضیلت مهمان‌نوازی و ناز مهمان کشیدن و تحکم و بدخویی کند به خداوند خانه

اگلی نظم

خواجه‌ای بودست او را دختری

زهره‌خدی مه‌رخی سیمین‌بری

رومی»مثنوی معنوی»دفتر پنجم»بخش 159 - وصیت کردن پدر دختر را کی خود را نگهدار تا حامله نشوی از شوهرت

ماخذ

فارسی متن کا ماخذ: گنجور