صفحۂ اولشعرازمرہ جاتلغاتمزید مطالعہہمارے بارے میںرابطہ
زندہ رود
زندہ رود

زندہ رود: فارسی شاعری کا ایک جاوداں دریا

زندہ رود فارسی شاعری کو اردو اور انگریزی تراجم، آڈیو اور ویڈیو کے ساتھ ایک پرسکون اور مستقل مطالعہ گاہ میں پیش کرنے کی کوشش ہے۔

مزید جانیں ←
YouTubeFacebookInstagramTikTok

مرکزی راستے

صفحۂ اولشعراتلاشہمارے بارے میںرابطہ

مزید مطالعہ

اوزاناصنافصداکارانمترجمینزندہ رود اور گنجور

لغات

لغاتزندہ رود فارسی لغتزندہ رود عربی لغت

ہر ماہ نئی نظمیں · جاری منصوبہ

© 2026 زندہ رود

  1. رومی
  2. »مثنوی معنوی
  3. »دفتر دوم
  4. »بخش 110 - جستن آن درخت کی هر که میوهٔ آن درخت خورد نمیرد

بخش 110 - جستن آن درخت کی هر که میوهٔ آن درخت خورد نمیرد

On seeking the tree whereof none that eats the fruit shall die.

شاعر: رومی

وزن: فاعلاتن فاعلاتن فاعلن (رمل مسدس محذوف یا وزن مثنوی)

صنف: مثنوی

انگریزی ترجمہ: نکلسن
صداکار: عندلیب
Toggle stanza 1
11
گفت دانایی برای داستان
که درختی هست در هندوستان

A learned man (once) said, for the sake of (telling) a story, “In India there is a certain tree:

22
هر کسی کز میوهٔ او خورد و بُرد
نی شود او پیر نی هرگز بمرد

Whoso takes and eats of its fruit, he grows not old nor ever dies.”

33
پادشاهی این شنید از صادقی
بر درخت و میوه‌اش شد عاشقی

A king heard this (tale) from a veracious person: he became a lover of the tree and its fruit.

44
قاصدی دانا ز دیوان ادب
سوی هندوستان روان کرد از طلب

From the Divan of culture he sent an intelligent envoy to India in search (of it).

55
سالها می‌گشت آن قاصد ازو
گرد هندوستان برای جست و جو

For (many) years his envoy wandered about India in quest (of the tree).

66
شهر شهر از بهر این مطلوب گشت
نی جزیره ماند و نی کوه و نی دشت

He roamed from town to town for this object: neither island nor mountain nor plain was left (unvisited).

77
هر که را پرسید کردش ریش‌خند
کین کی جوید جز مگر مجنونِ بَند

Every one whom he asked made a mock of him, saying, “Who would search after this, unless perhaps a madman in confinement?”

88
بس کسان صفعش زدند اندر مزاح
بس کسان گفتند ای صاحب‌فلاح

Many slapped him jocosely; many said, “O fortunate man,

99
جست و جوی چون تو زیرک سینه‌صاف
کی تهی باشد کجا باشد گزاف

How should the enquiry of a clever and clear-minded person like you be devoid (of result)? How should it be vain?”

1010
وین مراعاتش یکی صفع دگر
وین ز صفع آشکارا سخت‌تر

And this (ironical) respect was to him another slap, and it was harder (to bear) than the visible slap.

1111
می‌ستودندش به تسخر کای بزرگ
در فلان اقلیمِ بس هول و سترگ

They extolled him sarcastically, saying, “O great sir, in such and such a place there is a very huge tree.

1212
در فلان بیشه درختی هست سبز
بس بلند و پهن و هر شاخیش گبز

In such and such a forest there is a green tree, very tall and broad, and every branch of it is big.”

1313
قاصد شه بسته در جستن کمر
می‌شنید از هر کسی نوعی خبر

The king's envoy, who had braced his belt for the quest, was hearing a different kind of report from every one;

1414
بس سیاحت کرد آنجا سالها
می‌فرستادش شهنشه مالها

So he travelled there for years, (whilst) the king kept sending money to him.

1515
چون بسی دید اندر آن غربت تعب
عاجز آمد آخر الامر از طلب

After he had suffered much fatigue in that foreign land, at last he became too exhausted to seek (any longer).

1616
هیچ از مقصود اثر پیدا نشد
زان غرض غیر خبر پیدا نشد

No trace of the object of pursuit was discovered: of what he wanted nothing appeared but the report.

1717
رشتهٔ اومید او بگسسته شد
جستهٔ او عاقبت ناجسته شد

The thread of his hope snapped, the thing he had sought became unsought in the end.

1818
کرد عزم بازگشتن سوی شاه
اشک می‌بارید و می‌بُرید راه

He resolved to return to the king, (and set out) shedding tears and traversing the way.

◆

اگلی / پچھلی نظم

پچھلی نظم

گفت اینک راست پَذْرُفتم به جان

کَژ نماید راست در پیش کَژان

رومی»مثنوی معنوی»دفتر دوم»بخش 109 - پذیرا آمدن سخن باطل در دل باطلان

اگلی نظم

بود شیخی عالمی قطبی کریم

اندر آن منزل که آیس شد ندیم

رومی»مثنوی معنوی»دفتر دوم»بخش 111 - شرح کردن شیخ سِرّ آن درخت با آن طالب مقلد

◆

آڈیو

صداکار منتخب کریں

0:000:00
◆

ماخذ

فارسی متن کا ماخذ: گنجور

آڈیو کا ماخذ: گنجور

0:000:00