صفحۂ اولشعرازمرہ جاتلغاتمزید مطالعہہمارے بارے میںرابطہ
زندہ رود
زندہ رود

زندہ رود: فارسی شاعری کا ایک جاوداں دریا

زندہ رود فارسی شاعری کو اردو اور انگریزی تراجم، آڈیو اور ویڈیو کے ساتھ ایک پرسکون اور مستقل مطالعہ گاہ میں پیش کرنے کی کوشش ہے۔

مزید جانیں ←
YouTubeFacebookInstagramTikTok

مرکزی راستے

صفحۂ اولشعراتلاشہمارے بارے میںرابطہ

مزید مطالعہ

اوزاناصنافصداکارانمترجمینزندہ رود اور گنجور

لغات

لغاتزندہ رود فارسی لغتزندہ رود عربی لغت

ہر ماہ نئی نظمیں · جاری منصوبہ

© 2026 زندہ رود

  1. رومی
  2. »مثنوی معنوی
  3. »دفتر اول
  4. »بخش 27 - مکر کردن مریدان کی خلوت را بشکن

بخش 27 - مکر کردن مریدان کی خلوت را بشکن

How the disciples repeated their request that he should interrupt his seclusion.

شاعر: رومی

وزن: فاعلاتن فاعلاتن فاعلن (رمل مسدس محذوف یا وزن مثنوی)

صنف: مثنوی

انگریزی ترجمہ: نکلسن
صداکار: عندلیب
Toggle stanza 1
11
جمله گفتند ای حکیمِ رخنه‌جو
این فریب و این جفا با ما مگو

They all said: “O sage who seekest a crevice (means of evasion), say not to us this (word of) guile and harshness.

22
چارپا را قدر طاقت بارْ نِهْ
بر ضعیفان قدر قوّت کارْ نِهْ

Lay on the beast a burden in proportion to its endurance, lay on the weak a task in proportion to their strength.

33
دانهٔ هر مرغ اندازهٔ ویَست
طعمهٔ هر مرغْ انجیری کِیَست

The bait for every bird is according to its (the bird's) measure (capacity): how should a fig be the food (lure) for every bird?

44
طفل را گر نان دهی بر جای شیر
طفلِ مسکین را از آن نانْ مُرده گیر

If you give a babe bread instead of milk, take it (for granted) that the poor babe will die of the bread;

55
چونک دندانها بر آرد، بعد از آن
هم بخود گردد دلش جویای نان

(Yet) afterwards, when it grows teeth, that babe will of its own accord ask for bread.

66
مرغِ پَر نارُسته چون پرّان شود
لقمهٔ هر گربهٔ درّان شود

When an unfledged bird begins to fly, it becomes a mouthful for any rapacious cat;

77
چون بر آرد پر، بپرّد او بخوَد
بی‌تکلّف بی‌صفیرِ نیک و بَد

(But) when it grows wings, it will fly of itself without trouble and without whistling (prompting), good or bad.

88
دیو را نطقِ تو خامش می‌کند
گوشِ ما را گفتِ تو هُش می‌کند

Thy speech makes the Devil silent, thy words make our ears (full of) intelligence.

99
گوش ما هوشست چون گویا توی
خشک ما بحرست چون دریا توی

Our ears are (full of) intelligence when thou art speaking; our dry land is a river when thou art the ocean.

1010
با تو ما را خاک بهتر از فلک
ای سِماک از تو منوَّر تا سَمَک

With thee, earth is better to us than heaven, O thou by whom (the world from) Arcturus to the Fish is illumined!

1111
بی‌تو ما را بر فلک تاریکیَست
با تو ای ماه این فلک باری کیَست

Without thee, darkness is over heaven for us, (but) compared with thee, O Moon, who is this heaven at all?

1212
صورتِ رِفعت بود افلاک را
معنی رِفعت روانِ پاک را

The heavens have the form of sublimity, (but) the essence of sublimity belongs to the pure spirit.

1313
صورت رِفعت برای جسمهاست
جسمها در پیش معنی اسمهاست

The form of sublimity is for bodies; beside the essence (reality) bodies are (mere) names.”

◆

اگلی / پچھلی نظم

پچھلی نظم

گفت هان ای سُخرگانِ گفت و گو

وعظ و گفتار زبان و گوشْ جو

رومی»مثنوی معنوی»دفتر اول»بخش 26 - دفع گفتن وزیر مریدان را

اگلی نظم

گفت حجت‌های خود کوته کنید

پند را در جان و در دل ره کنید

رومی»مثنوی معنوی»دفتر اول»بخش 28 - جواب گفتن وزیر کی خلوت را نمی‌شکنم

◆

آڈیو

صداکار منتخب کریں

0:000:00
◆

ماخذ

فارسی متن کا ماخذ: گنجور

آڈیو کا ماخذ: گنجور

0:000:00