صفحۂ اولشعراءلغاتاوزاناصنافمترجمینصداکارہمارے بارے میںرابطہ
زندہ رود
زندہ رود

زندہ رود: فارسی شاعری کا ایک جاوداں دریا

زندہ رود فارسی شاعری کو اردو اور انگریزی تراجم، آڈیو اور ویڈیو کے ساتھ ایک پرسکون اور مستقل مطالعہ گاہ میں پیش کرنے کی کوشش ہے۔

مزید جانیں ←
YouTubeFacebookInstagramTikTok

مرکزی راستے

صفحۂ اولتلاشہمارے بارے میںرابطہ

مزید مطالعہ

شعراءاوزاناصنافصداکارانمترجمین

لغات

لغاتزندہ رود فارسی لغتزندہ رود عربی لغت

ہر ماہ نئی نظمیں · جاری منصوبہ

© 2026 زندہ رود

  1. امیرخسرو دهلوی
  2. »دیوان اشعار
  3. »مطلع‌الانوار
  4. »بخش 2 - در علو مقام انسان

بخش 2 - در علو مقام انسان

شاعر: امیرخسرو دهلوی

وزن: مفتعلن مفتعلن فاعلن (سریع مطوی مکشوف)

صنف: مثنوی

Toggle stanza 1
1

ای ز ازل گوهر پاک آمده

گوهر تو زیور خاک آمده

2

چنبر نه چرخ بسی بیخت خاک

تا تو برون آمدی ای در پاک

3

آن خلفی تو که ز روز نخست

کون به مهمانی شش روز تست

4

خود ز پدر گر چه کنون آمدی

با پدر از حجله برون آمدی

5

دفتر معنی تو ز بر خواندهٔ

تختهٔ اسما ز پدر خواندهٔ

6

عرصهٔ عالم به مسافت تراست

دولت آدم به خلافت تراست

7

نعل دگرگون زده اسپت به طعن

بر رخ ابلیس شده داغ لعن

8

چرخ و زمین امر قضایت نبشت

لوح و قلم سر هدایت نبشت

9

حبل ورید تو فکنده بلند

در شرف کنگر الله کمند

10

نور تو هنگامهٔ انجم شکست

دست تو تسبیح ملایک گسست

11

جان و جهان همه عالم تویی

وانچه نگنجد به جهان هم تویی

12

هفت در از گوهر تیغ تو زنگ

نه کمر از دور میان تو تنگ

13

گنج خدا را تو کلید آمدی

نز پی بازیچه پدید آمدی

14

چرخ که از گوهر احسانت ساخت

آیینهٔ صورت رحمانت ساخت

15

آینه زینگونه که داری بچنگ

آه و هزار آه که داری به زنگ

16

ور تو همان آب و گلی در سرشت

پخته شو از مایهٔ گلخن چو خشت

17

مرتبه‌ای جو که برانی به ماه

کس نخورد شربت باران ز چاه

18

بس که مه تو ره بالا گزید

اول ذوالنون شد و پس بایزید

19

هیچ کسی ره سوی بالا نیافت

تا قدم از همت والا نیافت

20

برنروی یک قدم از جای خویش

تا ننهی بر دو جهان پای خویش

21

دیدهٔ اندیشه فلک بیز دار

رخنه مبین پیک نظر تیز دار

◆

اگلی / پچھلی نظم

پچھلی نظم

ای دو جهان ذرّهٔ از راه تو

هیچتراز هیچ به درگاه تو

امیرخسرو دهلوی»دیوان اشعار»مطلع‌الانوار»بخش 1 - از مناجاتها

اگلی نظم

هر چه درین چره کهن ساختند

قالبی از بهر سخن ساختند

امیرخسرو دهلوی»دیوان اشعار»مطلع‌الانوار»بخش 3 - وصف سخن

ماخذ

فارسی متن کا ماخذ: گنجور