صفحۂ اولشعرازمرہ جاتلغاتمزید مطالعہہمارے بارے میںرابطہ
زندہ رود
زندہ رود

زندہ رود: فارسی شاعری کا ایک جاوداں دریا

زندہ رود فارسی شاعری کو اردو اور انگریزی تراجم، آڈیو اور ویڈیو کے ساتھ ایک پرسکون اور مستقل مطالعہ گاہ میں پیش کرنے کی کوشش ہے۔

مزید جانیں ←
YouTubeFacebookInstagramTikTok

مرکزی راستے

صفحۂ اولشعراتلاشہمارے بارے میںرابطہ

مزید مطالعہ

اوزاناصنافصداکارانمترجمینزندہ رود اور گنجور

لغات

لغاتزندہ رود فارسی لغتزندہ رود عربی لغت

ہر ماہ نئی نظمیں · جاری منصوبہ

© 2026 زندہ رود

  1. فردوسی
  2. »شاهنامه
  3. »پادشاهی اسکندر
  4. »بخش 46

بخش 46

شاعر: فردوسی

وزن: فعولن فعولن فعولن فعل (متقارب مثمن محذوف یا وزن شاهنامه)

صنف: مثنوی

Toggle stanza 1
11

ازان پس بیامد دوان مادرش

فراوان بمالید رخ بر برش

22

همی گفت کای نامور پادشا

جهاندار و نیک‌اختر و پارسا

33

به نزدیکی اندر تو دوری ز من

هم از دوده و لشکر و انجمن

44

روانم روان ترا بنده باد

دل هرک زین شاد شد کنده باد

55

ازان پس بشد روشنک پر ز درد

چنین گفت کای شاه آزادمرد

66

جهاندار دارای دارا کجاست

کزو داشت گیتی همی پشت راست

77

همان خسرو و اشک و فریان و فور

همان نامور خسرو شهرزور

88

دگر شهریاران که روز نبرد

سرانشان ز باد اندر آمد به گرد

99

چو ابری بدی تند و بارش تگرگ

ترا گفتم ایمن شدستی ز مرگ

1010

ز بس رزم و پیکار و خون ریختن

چه تنها چه با لشکر آویختن

1111

زمانه ترا داد گفتم جواز

همی داری از مردم خویش راز

1212

چو کردی جهان از بزرگان تهی

بینداختی تاج شاهنشهی

1313

درختی که کشتی چو آمد به بار

دل خاک بینم ترا غمگسار

1414

چو تاج سپهر اندر آمد به زیر

بزرگان ز گفتار گشتند سیر

1515

نهفتند صندوق او را به خاک

ندارد جهان از چنین ترس و باک

1616

ز باد اندر آرد برد سوی دم

نه دادست پیدا نه پیدا ستم

1717

نیابی به چون و چرا نیز راه

نه کهتر برین دست یابد نه شاه

1818

همه نیکوی باید و مردمی

جوانمردی و خوردن و خرمی

1919

جز اینت نبینم همی بهره‌ای

اگر کهتر آیی وگر شهره‌ای

2020

اگر ماند ایدر ز تو نام زشت

بدانجا نیایی تو خرم بهشت

2121

چنین است رسم سرای کهن

سکندر شد و ماند ایدر سخن

2222

چو او سی و شش پادشا را بکشت

نگر تا چه دارد ز گیتی به مشت

2323

برآورد پرمایه ده شارستان

شد آن شارستانها کنون خارستان

2424

بجست آنچ هرگز نجستست کس

سخن ماند ازو اندر آفاق و بس

2525

سخن به که ویران نگردد سخن

چو از برف و باران سرای کهن

2626

گذشتم ازین سد اسکندری

همه بهتری باد و نیک‌اختری

2727

اگر چند هم بگذرد روزگار

نوشته بماند ز ما یادگار

2828

اگر صد بمانی و گر صدهزار

به خاک اندر آید سرانجام کار

2929

دل شهریار جهان شاد باد

ز هر بد تن پاکش آزاد باد

◆

اگلی / پچھلی نظم

پچھلی نظم

چو آمد سکندر به اسکندری

جهان را دگرگونه شد داوری

فردوسی»شاهنامه»پادشاهی اسکندر»بخش 45

اگلی نظم

الا ای برآورده چرخ بلند

چه داری به پیری مرا مستمند

فردوسی»شاهنامه»پادشاهی اسکندر»بخش 47

◆

ماخذ

فارسی متن کا ماخذ: گنجور