بخش 5 - حکایت در معنی ادراک پیش از فوت

شاعر: سعدی

وزن: فعولن فعولن فعولن فعل (متقارب مثمن محذوف یا وزن شاهنامه)

صنف: مثنوی

شبی خوابم اندر بیابان فید

فرو بست پای دویدن به قید

شتربانی آمد به هول و ستیز

زمام شتر بر سرم زد که خیز

مگر دل نهادی به مردن ز پس

که بر می‌نخیزی به بانگ جرس؟

مرا همچو تو خواب خوش در سر است

ولیکن بیابان به پیش اندر است

تو کز خواب نوشین به بانگ رحیل

نخیزی، دگر کی رسی در سبیل

فرو کوفت طبل شتر ساروان

به منزل رسید اول کاروان

خنک هوشیاران فرخنده بخت

که پیش از دهلزن بسازند رخت

به ره خفتگان تا بر آرند سر

نبینند ره رفتگان را اثر

سبق برد رهرو که برخاست زود

پس از نقل بیدار بودن چه سود؟

1010

یکی در بهاران بیفشانده جو

چه گندم ستاند به وقت درو؟

1111

کنون باید ای خفته بیدار بود

چو مرگ اندر آرد ز خوابت، چه سود؟

1212

چو شیبت در آمد به روی شباب

شبت روز شد دیده بر کن ز خواب

1313

من آن روز بر کندم از عمر امید

که افتادم اندر سیاهی سپید

1414

دریغا که بگذشت عمر عزیز

بخواهد گذشت این دمی چند نیز

1515

گذشت آنچه در ناصوابی گذشت

ور این نیز هم در نیابی گذشت

1616

کنون وقت تخم است اگر پروری

گر امید داری که خرمن بری

1717

به شهر قیامت مرو تنگدست

که وجهی ندارد به حسرت نشست

1818

گرت چشم عقل است تدبیر گور

کنون کن که چشمت نخورده‌ست مور

1919

به مایه توان ای پسر سود کرد

چه سود افتد آن را که سرمایه خورد؟

2020

کنون کوش کآب از کمر در گذشت

نه وقتی که سیلابت از سر گذشت

2121

کنونت که چشم است اشکی ببار

زبان در دهان است عذری بیار

2222

نه پیوسته باشد روان در بدن

نه همواره گردد زبان در دهن

2323

کنون بایدت عذر تقصیر گفت

نه چون نفس ناطق ز گفتن بخفت

2424

ز دانندگان بشنو امروز قول

که فردا نکیرت بپرسد به هول

2525

غنیمت شمار این گرامی نفس

که بی مرغ قیمت ندارد قفس

2626

مکن عمر ضایع به افسوس و حیف

که فرصت عزیز است و الوقت سیف

آڈیو

صداکار منتخب کریں

0:000:00

ماخذ

فارسی متن کا ماخذ: گنجور

آڈیو کا ماخذ: گنجور