صفحۂ اولشعراءلغاتاوزاناصنافمترجمینصداکارہمارے بارے میںرابطہ
زندہ رود
زندہ رود

زندہ رود: فارسی شاعری کا ایک جاوداں دریا

زندہ رود فارسی شاعری کو اردو اور انگریزی تراجم، آڈیو اور ویڈیو کے ساتھ ایک پرسکون اور مستقل مطالعہ گاہ میں پیش کرنے کی کوشش ہے۔

مزید جانیں ←
YouTubeFacebookInstagramTikTok

مرکزی راستے

صفحۂ اولتلاشہمارے بارے میںرابطہ

مزید مطالعہ

شعراءاوزاناصنافصداکارانمترجمین

لغات

لغاتزندہ رود فارسی لغتزندہ رود عربی لغت

ہر ماہ نئی نظمیں · جاری منصوبہ

© 2026 زندہ رود

  1. رومی
  2. »مثنوی معنوی
  3. »دفتر پنجم
  4. »بخش 76 - حکمت نظر کردن در چارق و پوستین کی فلینظر الانسان مم خلق

بخش 76 - حکمت نظر کردن در چارق و پوستین کی فلینظر الانسان مم خلق

The wise purpose (of Ayáz) in looking at his rustic shoon and sheepskin jacket—then let Man consider from what he was created.

شاعر: رومی

وزن: فاعلاتن فاعلاتن فاعلن (رمل مسدس محذوف یا وزن مثنوی)

صنف: مثنوی

انگریزی ترجمہ: نکلسن
Toggle stanza 1
1

بازگردان قصهٔ عشق ایاز

که آن یکی گنجیست مالامال راز

Bring back (to my mind) the story of Ayáz's love; for ’tis a treasure full of mystery.

2

می‌رود هر روز در حجرهٔ برین

تا ببیند چارقی با پوستین

Every day he is going into the uppermost chamber to see his rustic shoon and sheepskin jacket,

3

زانک هستی سخت مستی آورد

عقل از سر شرم از دل می‌برد

Because (self-)existence produces grievous intoxication: it removes intelligence from the head and reverence from the heart.

4

صد هزاران قرن پیشین را همین

مستی هستی بزد ره زین کمین

From this ambush this same intoxication of (self-)existence waylaid a hundred thousand generations of old.

5

شد عزازیلی ازین مستی بلیس

که چرا آدم شود بر من رئیس

By this (self-)existence an ‘Azázíl was made to be Iblís, saying, “Why should Adam become lord over me?

6

خواجه‌ام من نیز و خواجه‌زاده‌ام

صد هنر را قابل و آماده‌ام

I too am noble and nobly-born: I am capable of receiving and ready for (receiving) a hundred excellences.

7

در هنر من از کسی کم نیستم

تا به خدمت پیش دشمن بیستم

In excellence I am inferior to none, that I should stand before my enemy to do him service.

8

من ز آتش زاده‌ام او از وحل

پیش آتش مر وحل را چه محل

I am born of fire, he of mud: what is the position (rank) of mud compared with fire?

9

او کجا بود اندر آن دوری که من

صدر عالم بودم و فخر زمن

Where was he in the period when I was the Prince of the World and the glory of Time?”

◆

اگلی / پچھلی نظم

پچھلی نظم

زانک پیلم دید هندستان به خواب

از خراج اومید بر ده شد خراب

رومی»مثنوی معنوی»دفتر پنجم»بخش 75 - بیان آنک آنچ بیان کرده می‌شود صورت قصه است وانگه آن صورتیست کی در خورد این صورت گیرانست و درخورد آینهٔ تصویر ایشان و از قدوسیتی کی حقیقت این قصه راست نطق را ازین تنزیل شرم می‌آید و از خجالت سر و ریش و قلم گم می‌کند و العاقل یکفیه الاشاره

اگلی نظم

شعله می‌زد آتش جان سفیه

که آتشی بود الولد سر ابیه

رومی»مثنوی معنوی»دفتر پنجم»بخش 77 - خلق الجان من مارج من نار و قوله تعالی فی حق ابلیس انه کان من الجن ففسق

ماخذ

فارسی متن کا ماخذ: گنجور