صفحۂ اولشعراءلغاتاوزاناصنافمترجمینصداکارہمارے بارے میںرابطہ
زندہ رود
زندہ رود

زندہ رود: فارسی شاعری کا ایک جاوداں دریا

زندہ رود فارسی شاعری کو اردو اور انگریزی تراجم، آڈیو اور ویڈیو کے ساتھ ایک پرسکون اور مستقل مطالعہ گاہ میں پیش کرنے کی کوشش ہے۔

مزید جانیں ←
YouTubeFacebookInstagramTikTok

مرکزی راستے

صفحۂ اولتلاشہمارے بارے میںرابطہ

مزید مطالعہ

شعراءاوزاناصنافصداکارانمترجمین

لغات

لغاتزندہ رود فارسی لغتزندہ رود عربی لغت

ہر ماہ نئی نظمیں · جاری منصوبہ

© 2026 زندہ رود

  1. امیرخسرو دهلوی
  2. »دیوان اشعار
  3. »مثنویات
  4. »شمارهٔ 94 - اثبات ملک هند به حجت که جنت است حجت همه به قاعدهٔ عقل استوار

شمارهٔ 94 - اثبات ملک هند به حجت که جنت است حجت همه به قاعدهٔ عقل استوار

شاعر: امیرخسرو دهلوی

وزن: مفتعلن مفتعلن مفتعلن

صنف: مثنوی

Toggle stanza 1
1

کشور هند است بهشتی به زمین

حجتش اینک به رخ صفحه ببین

2

حجت ثابت چو در آن نیست شکی

هفت بگویم به درستی نه یکی:

3

اولش این است که آدم به جنان

چون ز عصی خستگی‌ای یافت چنان

4

زخم عصی خورد بد انسان ز کمین

کز فلک افتاد به سختی به زمین

5

عصمت حق داشت همی چون نگهش

خارهٔ کهسار شد اطلس به تهش

6

آمدن از خلد به هندش بد از آن

کان گل جنت که زدش باد خزان

7

گر به خراسان و عرب تازی و چین

یک نفسی بهره گرفتی به زمین

8

گرمی و سردی خراسان و عرب

وان به ری و چین عذابیست عجب

9

زو شده پرورده به فردوس درون

چونش بودی طاقت این دیده و خون

10

گشت محقق چو چنین وصف متین

کاین حد هند است به فردوس برین

11

هند چو از خلد نشان بود درو

ز امر خدایش قدم آسود درو

12

ور نه بدان نازکی از جای دگر

آمدی از رنج فتادی به ضرر

13

حجت دیگر که ز طاووس کشم

مرغ خرد را به زمین بوس کشم

14

گر نه بهشت است همین هند چرا

از پی طاووس جنان گشت سرا

15

نیست چنین طایر فردوسی اگر

بویی از باغ بدی جای دگر

16

لابد ازین جای بدان جای شدی

وز پی رفتن همه تن پای شدی

17

بود همین جا چوز فردوس اثری

جانب دیگر نفتادش گذری

18

حجتم اینست سوم گر به شکی

کامدن مار ز باغ فلکی

19

بود به همراهی طاوس وصفی

قصه چنین گفت فقیه حنفی

20

لیک جز از هند دگر یافت محل

زانکه همه نیش زدن داشت عمل

◆

اگلی / پچھلی نظم

پچھلی نظم

چو بنشست بر تخت قطب زمانه

که چون قطب بادش بقا جاودانه

امیرخسرو دهلوی»دیوان اشعار»مثنویات»شمارهٔ 93 - ذکر عمارتی که بدار الخلاقه شد بلند و آغاز آن ز جامع دین بست کردگار

اگلی نظم

هند چو فردوس شد از صحبت من

بهر هوایش کنون آیم به سخن

امیرخسرو دهلوی»دیوان اشعار»مثنویات»شمارهٔ 95 - ترجیح ملک هند به عقل از هوای خویش بر روم و بر عراق و خراسان و قندهار

ماخذ

فارسی متن کا ماخذ: گنجور