صفحۂ اولشعرازمرہ جاتلغاتمزید مطالعہہمارے بارے میںرابطہ
زندہ رود
زندہ رود

زندہ رود: فارسی شاعری کا ایک جاوداں دریا

زندہ رود فارسی شاعری کو اردو اور انگریزی تراجم، آڈیو اور ویڈیو کے ساتھ ایک پرسکون اور مستقل مطالعہ گاہ میں پیش کرنے کی کوشش ہے۔

مزید جانیں ←
YouTubeFacebookInstagramTikTok

مرکزی راستے

صفحۂ اولشعراتلاشہمارے بارے میںرابطہ

مزید مطالعہ

اوزاناصنافصداکارانمترجمینزندہ رود اور گنجور

لغات

لغاتزندہ رود فارسی لغتزندہ رود عربی لغت

ہر ماہ نئی نظمیں · جاری منصوبہ

© 2026 زندہ رود

  1. عطار
  2. »جوهرالذات
  3. »دفتر اول
  4. »بخش 3 - در اثبات عین الیقین فرماید

بخش 3 - در اثبات عین الیقین فرماید

شاعر: عطار

وزن: مفاعیلن مفاعیلن فعولن (هزج مسدس محذوف یا وزن دوبیتی)

صنف: مثنوی

Toggle stanza 1
11

زهی دیدار من دیدار یکتا

منم پنهان ز عشق خویش و پیدا

22

زهی دیدار من در اوّل کار

نموده در حقیقت عین پرگار

33

زهی دیدار من جانِ کل نموده

در آخر راز من کلّی فزوده

44

زهی وصف ثنایت برتر از جان

منم صورت منم تحقیق جانان

55

زهی دیدار من در جزو و در کل

نموده خویشتن هم رنج و هم ذل

66

کسی هرگز ثنائم چون تواند

که ایمن از خودی خود بمانده

77

کسی هرگز ثنای من کجا گفت

چو من باشم حقیقت گفت و آشفت

88

کسی هرگز ثنای من نگوید

اگر گوید منم از من بگوید

99

منم آن جوهر پیدا نموده

که این دریای پر غوغا نموده

1010

منم آن جوهر اسرار پیدا

که بنمایم در این بازار خود را

1111

منم آن جوهر راز حقیقت

که بنمودم عیان سر طریقت

1212

منم توحید خود گویان و جوهر

نموده از نمود چرخ و اختر

1313

منم آن جوهر توحید بیچون

که آوردم همه در هفت گردون

1414

منم آن جوهر لاء زمانین

که باشد پیش چشمم ذره کونین

1515

منم آن جوهر دیدار جمله

که بنمایم ز خود اسرار جمله

1616

منم آن جوهر اعزاز گردون

که پیدا مانده و پنهان و بیچون

1717

منم آن گوهر افلاک و انجم

که بنمایم ره حکمت بمردم

1818

منم آن جوهر بیحدّ و غایت

که بنمایم کسان را در هدایت

1919

چو بیچونم ز خود توحید گویم

که جز دیدار خود چیزی نجویم

2020

همه دید منست ارباز دانی

چرا چندین ز ما حیران بمانی

2121

منم گویای خویش و سرّ اسرار

که میگوید در این گفتار عطّار

2222

منم عطّار او را رخ نموده

ابا او رازها گفت و شنوده

2323

نمودم راز خود او را ز آغاز

دگر در پرده خواهم بردنش باز

2424

بسی با او عیان و راز گفتم

حقیقت مر ورا گفت و شنفتم

2525

بر آن سرّی که او اینجا نمودست

ز ذات ما ورا گفت و شنودست

2626

کنون حیران ما اندر جلالست

چو ما گوئیم نطقش گنگ و لالست

2727

چو ماگفتیم هم ما بازگوئیم

نمودِ راز ما ز آغاز گوئیم

2828

کنون حیران خود ماندست عطّار

منم گویندهٔ این سرّ و گفتار

2929

به عون خود وِرا دادم وصالش

برون آوردم از رنج و وبالش

3030

چو او جز ما دگر غیری ندیدست

همه من گفتم و او در شنیدست

3131

عنان را بازکش از راه اسرار

که هرکس نیست خود آگاه اسرار

3232

که میداند که این اسرار چونست

که حق میگوید وحق رهنمونست

3333

کنون عطّار ما با هوشت آریم

کنم گویا ز پس خاموشت آریم

3434

چو گنج راز دادیمت نهانی

ببخشم جوهرت تا برنشانی

3535

چو در بیرون و در جانت عیانیم

همت ما در زبان جوهر نشانیم

3636

چو کردی ذات ما را در عیان فاش

ندیدی غیر ما این جا تو ما باش

3737

منم اوّل منم در آخر کار

بفضل خود ترا بخشم بیکبار

3838

چو من باشم بیامرزم تمامت

بجنّتشان رسانم در قیامت

3939

حقیقت فاش گردانم حقیقت

ترا عطّار سازم در شریعت

◆

اگلی / پچھلی نظم

پچھلی نظم

تعالی اللّه زهی ذات و صفاتت

که کی باشد صفاتت غیر ذاتت

عطار»جوهرالذات»دفتر اول»بخش 2 - در ذات و صفات و توحید حضرت باری تعالی فرماید

اگلی نظم

زهی عطّار کز سرّ الهی

نمودی عین دید پادشاهی

عطار»جوهرالذات»دفتر اول»بخش 4 - در ثنای احدیت و فنای بشریت فرماید

◆

ماخذ

فارسی متن کا ماخذ: گنجور