بخش 23 - گفتار اندر پروردن فرزندان

شاعر: سعدی

وزن: فعولن فعولن فعولن فعل (متقارب مثمن محذوف یا وزن شاهنامه)

صنف: مثنوی

پسر چون ز ده بر گذشتش سنین

ز نامحرمان گو فراتر نشین

بر پنبه آتش نشاید فروخت

که تا چشم بر هم زنی خانه سوخت

چو خواهی که نامت بماند به جای

پسر را خردمندی آموز و رای

که گر عقل و طبعش نباشد بسی

بمیری و از تو نماند کسی

بسا روزگارا که سختی برد

پسر چون پدر نازکش پرورد

خردمند و پرهیزگارش بر آر

گرش دوست داری به نازش مدار

به خردی درش زجر و تعلیم کن

به نیک و بدش وعده و بیم کن

نوآموز را ذکر و تحسین و زه

ز توبیخ و تهدید استاد به

بیاموز پرورده را دسترنج

وگر دست داری چو قارون به گنج

1010

مکن تکیه بر دستگاهی که هست

که باشد که نعمت نماند به دست

1111

به پایان رسد کیسهٔ سیم و زر

نگردد تهی کیسهٔ پیشه‌ور

1212

چه دانی که گردیدن روزگار

به غربت بگرداندش در دیار

1313

چو بر پیشه‌ای باشدش دسترس

کجا دست حاجت برد پیش کس؟

1414

ندانی که سعدی مراد از چه یافت؟

نه هامون نوشت و نه دریا شکافت

1515

به خردی بخورد از بزرگان قفا

خدا دادش اندر بزرگی صفا

1616

هر آن کس که گردن به فرمان نهد

بسی بر نیاید که فرمان دهد

1717

هر آن طفل کاو جور آموزگار

نبیند، جفا بیند از روزگار

1818

پسر را نکو دار و راحت رسان

که چشمش نماند به دست کسان

1919

هر آن کس که فرزند را غم نخورد

دگر کس غمش خورد و بدنام کرد

2020

نگه‌دار از آمیزگار بدش

که بدبخت و بی ره کند چون خودش

آڈیو

صداکار منتخب کریں

0:000:00

ماخذ

فارسی متن کا ماخذ: گنجور

آڈیو کا ماخذ: گنجور