بخش 1 - الا یا خیمگی خیمه فروهل
Poet: Allama Iqbal
Metre: مفاعیلن مفاعیلن فعولن (هزج مسدس محذوف یا وزن دوبیتی)
Toggle stanza 1«الا یا خیمگی خیمه فروهل
«الا یا خیمگی خیمه فروهل
که پیشاهنگ بیرون شد ز منزل»
O, tent chamberlain! leave the tent hark The guide has gone beyond the base park.
خرد از راندن محمل فرو ماند
زمام خویش دادم در کف دل
To drive the litters now flops the‐wan‐brain, I let the heart hence to take up the reins.
Toggle stanza 2نگاهی داشتم بر جوهر دل
نگاهی داشتم بر جوهر دل
تپیدم ، آرمیدم در بر دل
I keep my eyes penchant on hearts essence, Though writhing I am resting on heart’s fence.
رمیدم از هوای قریه و شهر
به باد دشت وا کردم در دل
From cities and bergs I liked to flee, To the deserts breeze I look up with glee.
Toggle stanza 3ندانم دل شهید جلوه کیست
ندانم دل شهید جلوه کیست
نصیب او قرار یک نفس نیست
I know not who dazzled and killed this heart, No rest since then is destined to this part.
به صحرا بردمش افسرده تر گشت
کنار آب جوئی زار بگریست
I took him to desert which pained him more. On a brook side too he be wept to the core.
Toggle stanza 4مپرس از کاروان جلوه مستان
مپرس از کاروان جلوه مستان
ز اسباب جهان برکنده دستان
Ask not of lustre drunk’s caravan scene, They have left the world whole and all its means.
بجان شان ز آواز جرس شور
چو از موج نسیمی در نیستان
By God my feelings rouse from peals of bell, As if the wind booms through canes wood deli.
Toggle stanza 5به این پیری ره یثرب گرفتم
به این پیری ره یثرب گرفتم
نوا خوان از سرود عاشقانه
I cherish for Yathrib though I am old, I am moved to singing in love’s sweet hold.
چو آن مرغی که در صحرا سر شام
گشاید پر به فکر آشیانه
As the birds at dusk would fly back to nest, I cherish to fly for the desert’s quest.
Zameen
Poems with the Same Metre and Rhyme
زهی زلفت شکسته نرخ سنبل
گلستان رخت خندیده بر گل
Amir Khusrau DehlaviDivan-e AshʿarGhazaliyatغزل شمارهٔ 1224
مسلمانان برفت از دست من دل
چو دیدم آنچنان شکل و شمایل
Amir Khusrau DehlaviDivan-e AshʿarGhazaliyatغزل شمارهٔ 1225
اتتنی من لدی نجم الافاضل
صحیفة احتوت کل الفضائل
JamiDivan-e AshʿarQasaʾidشمارهٔ 21
برون آی از نقاب غنچه ای گل
که از شوق جمالت سوخت بلبل
JamiDivan-e AshʿarGhazaliyatغزل شمارهٔ 558
شتربانا مبند امروز محمل
مرا باری چنین مپسند بر دل
JamiDivan-e AshʿarGhazaliyatغزل شمارهٔ 563
چه نیکو گفت ابراهیم ادهم
چو ترک مُلک و دولت کرد و خاتم
SaadiMawaʿizMasnaviyatشمارهٔ 6
یکی را از بزرگان بادی مخالف در شکم پیچیدن گرفت و طاقتِ ضبطِ آن نداشت و بی اختیار از او صادر شد. گفت ای دوستان! مرا در آنچه کردم اختیاری نبود و بَزَهی بر من ننوشتند و راحتی به وجودِ من رسید. شما هم به کَرَم معذور دارید.
شکم زندانِ باد است ای خردمند
SaadiGolestanباب دوم در اخلاق درویشانحکایت شمارهٔ 30
چه خواهد اهل معنی زان عبارت
که سوی چشم و لب دارد اشارت
Shaykh Mahmud ShabistariGulshan-e Razبخش 49 - سوال از معانی اصطلاحات شاعرانهٔ عارفان
مبند ای دل، بجز در یار خود دل
امید از هر که داری جمله بگسل
IraqiDivan-e AshʿarGhazaliyatغزل شمارهٔ 153
پدر بگشاد مُهر از حقّهٔ لعل
دُر افشان گشت و کرد این قصّه را نقل
AttarIlahi-namehبخش هجدهمجواب پدر

